تعليقات و توضيحات و استدراكات 1 - ص 1 س 3 مشعوف - در همهء نسخههاى خطى و چاپى موجود ، به عين مهمله است و مشغوف به غين به معنى شيفته نيز درست مىنمايد و شايد بهتر باشد .
2 - ص 1 س 5 ، انگليون - به چند معنى آمده است : انجيل عيسى ع ، نام كتاب مانى ، ديبايى هفت رنگ كه هر هفت رنگ در آن ظاهر مىشده ، و به معنى بوقلمون نيز گويند . اين لغت هر جا كه با عيسى و صليب و چليپا ذكر شود مراد از آن انجيل است و در جايى كه با نقش و نگار و گل و لاله گفته مىشود غرض كتاب مانى است ( از برهان قاطع ) آقاى دكتر معين در حاشيهء برهان قاطع آرد : انگليون شكل مانوى مأخوذ از يونانى به معنى مژده و بشارت ، و هم ريشهء انجيل است . انتهى ، در اين جا مراد كتاب مانى است كه به داشتن نقش و نگار معروف است . و شايد مراد انجيل باشد به قرنيهء « اعشار ثواقب » كه پس از آن است و اشاره به ده آيت قرآن است .
3 - ص 1 س 5 ، اعشار - جمع عشر به فتح اول يا ضم آن به معنى دهيك ، دهم حصه از چيزى . در اقرب الموارد ذيل عواشر چنين آمده : العواشر الآى التى يتم بها العشر . صاحب آنندراج گويد : عشر ده آيت قرآن مجيد را گويند كه در زمان قديم رسم قاريان مىبود كه شاگرد خود را هر روز ده آيت سبق مىدادند ، و نيز در ذيل « عشر خوان » چنين آرد : طفل نو آموز قرآن خوان ، به سبب اين كه طفل را اول ده آيت به طريق تبرك سبق دهند . . . انتهى . در اين جا مراد اين است : آسمانى كه به ستارگان درخشان ده ده همچون عشرهاى قرآن آراسته است ، و اين معنى با تركيب « صحف انگليون » كه پيش از اين آمده ، بىمناسبت نيست . در حاشيهء « چت » چنين است : اعشار جمع عشر علامت عشر آيات .
4 - ص 1 س 12 ، پيشى - در نسخهها صريحا به يائى در آخر است ، و از سياق عبارت معلوم مىشود كه به معنى « از پيش » و « قبلا » است .
5 - ص 3 س 8 ، الغ باربك - وى ملك الامرا جمال الدين اى ابه ، از امراى قرن ششم بوده .
تاريخ اليميني ( تاريخ العتبي ) ( فارسى ) — صفحة 499
مساهمون: أبي النصر محمد بن عبد الجبار العتبي
ص٤٩٩