جهاد در راه خدا كشته شدهاند و صالحين ، نيكوكارانى هستند كه به خداوند ايمان دارند ولى درجه آنها به انبيا و صديقان و شهدا نرسيده ، بعد از اين ميفرمايد :
اينها كه برشمرديم همراهان و رفقاى خوبى هستند .
مرحوم طبرسى بعد از اين بيان ، روايتى را كه عياشى از حضرت صادق عليه السّلام نقل كرده و ما نيز در بخش روايات آوردهايم ذكر ميفرمايد و سپس دنباله معنى آيه را ميگيرد كه قرآن بعد از بيان رفاقت مؤمنين و اطاعتكنندگان از خدا و رسول با انبياء و صديقان و شهيدان و نيكوكاران ، و توجه دادن بارزش و خوبى اين رفاقت ميفرمايد اين همراهى و همنشينى با اين افراد ممتاز در بهشت لطف و عنايتى است از خداوند به آن كس كه فرمانش را ببرد و اطاعتش كند و خداوند داناست به آن كس كه معصيت كند يا فرمانبردارى نمايد ، منافق باشد يا مخلص .
و نيز بقولى معناى اين جمله ( و علم خدا كفايت كند ) اينست : دانائى خداوند به پاداش اطاعتكنندگان و فراوانى بهره آنها ترا كفايت مىكند « 1 » .
سخن ما : در كتاب امامت « 2 » رواياتى را آوردهايم كه ميفرمايند مقصود از صديقان و شهيدان و نيكوكاران ، ائمه عليهم السّلام هستند ، چنانچه مرحوم كلينى در روضه كافى ضمن يك روايت طولانى ، از حضرت صادق عليه السّلام چنين نقل مىكند كه به شيعيان خويش فرمود : آيا نشنيدهايد آنچه را خداوند در فضيلت پيروى از پيشوايان و رهبران فرموده ، آنها كه پيروى از ائمّه كنند مؤمنين هستند و خداوند فرموده اين افرادى كه پيروى ميكنند با آنهائى كه مشمول لطف و عنايت خدايند . . . و همين آيه را قرائت فرمودند تا آنجا كه ميفرمايد اينها خوب رفيقانى هستند « 3 » .
اين آيه يكى از جهات فضيلت پيروى از ائمه است ، تا چه رسد به خود آنها
هامش
( 1 ) مجمع البيان ج 3 ص 72 .
( 2 ) بحار الانوار چاپ جديد جلد 24 ص 30 تا 40 .
( 3 ) كافى ج 8 ص 10 نامهاى كه حضرت صادق ( ع ) به شيعيان نوشتند .