[ در ذكر ولادت محمد بن الحنفيّه « 1 » ، و عدد فرزندان ، و وقت وفات او ]
نسبت او محمّد بن على بن أبى طالبست ، معروف بمحمد [ بن ] حنفيّه ، و ماذر او را من در فصل اوّل از اين باب ياد كردم .
محمد [ بن ] حنفيّه در سنهء سبع عشر « 2 » بمدينه در وجود آمده است ، و بروايتى سنهء تسع عشر « 3 » ، و امير المؤمنين علىّ ، او را محمّد نام نهاد ، و به أبى القسم كنيت كرد ، و رسول خذا او را اجازت داده بود ، و فرمود كه :
« اى على ! اكر ترا پس از من پسرى آيد ، او را بنام من نام كن ، و بكنيت من كنيت نه » « 4 » .
و محمد [ بن ] حنفيه را پنج « 5 » پسر بوده است :
أبو هاشم عبد اللّه ، و عون ، و جعفر ، و حمزه ، و على .
و روايتست كه :
« جون امير المؤمنين على عليه السّلم ، به صورت ازينجهان نهان مىشد ، به امام حسن و حسين وصيّت فرمود كه ، براذر خود را - محمّد [ بن ] حنفيّه - نيكو داريد ، و بذو نيكخواه باشيد » .
هامش
( 1 ) . در حاشيه « عمدة الطالب : ص 323 » آمده است : ( كان محمد بن الحنفيّه أحد رجال الدّهر في العلم و الزهد و العبادة و الشجاعة ، و هو أفضل ولد على بن أبى طالب عليهما السلام بعد الحسن و الحسين عليهما السلام ، و كانت وفاته سنة احدى و ثمانين من الهجرة ، و له ستون سنة ، و قيل : سبع و ستون سنة ) .
( 2 ) . در سال 17 هجرى .
( 3 ) . در سال 19 هجرى .
( 4 ) . نگاه كنيد به : « طبقات ابن سعد : 5 / 91 ، مسند أبو داود : حديث شماره 4967 ، مسند الترمذي :
حديث شماره 2846 ، سير اعلام النبلاء : 4 / 114 » .
( 5 ) . در « المجدى : ص 223 ، و عمدة الطالب : ص 323 » تعداد فرزندان را 24 نفر دانسته ، و نام 14 پسر را آورده است ، و در « معالم أنساب الطالبيين : ص 251 - 253 و در الفخرى : ص 167 و در الأصيلى : ص 324 » تعداد آنان را 8 نفر آمده است ، ليكن تمامى نسبشناسان بر اين اتفاق نظر دارند كه بسيارى از اين پسران عقب نداشته ، و فرزندى از خود بجاى نگذاشتهاند ، از اين رو ظاهرا گفته مصنّف تاريخ قم ناظر به پنج فرزندى است كه از آنان نسلى باقى مانده است .