و اين قلعهء آن قلعهءايست كه چون ارجاسف - ملك ترك - بر مملكت بشتاسف - ملك عجم - غلبه كرد ، بشتاسف درين قلعه رفت و حصار كرد ، و حصن و حرز « 1 » خود ساخت .
راوى گويد كه : ابو موسى اشعرى ، بر دست بعضى از رئيسان لشكر خود ، رستاق قاسان بجنك فتح كرد .
و نيز گويند كه : نفس كاشان نيز ابو موسى اشعرى فتح كرده است .
فراهان « 2 » : فراهان بن همدان بنا كرده است .
اسكن « 3 » : براذر او ركن بن همدان آن را بنا كرده است .
فارسه « 4 » : فارس بن فراهان آن را بنا كرده است .
بهبوداناباد « 5 » : بهبود بن همدان آن را بنا كرده است .
ولاشجرد « 6 » : ابن مقفّع گويد كه : اين ديه بلاش بن فيروز بنا كرده است .
هامش
( 1 ) . پناهگاه .
( 2 ) . اين شهر در منتهى اليه مغرب حدود كاشان قرار داشته است ، و امروزه ضمن حوزه ادارى استان مركزى داخل شده ، در « كتابچه تفصيل احوال دار المؤمنين كاشان » در ضمن كتاب « قمنامه :
ص 300 » نام آن آمده است ، و درباره آن مىگويد : ( قريهاى است به غايت كوچك ، ييلاق خوبى است ، تا شهر كاشان هفت فرسخ است ، و در وسط سه كوه واقع است ) ، و ياقوت در « معجم البلدان » يك بار با نام فراهان ( من رساتيق همذان ) ، و يك بار ديگر با نام فرهان ( بالفتح ثم السكون ، ملاحة فى رستاق همذان . . . ) از او ياد كرده .
( 3 ) . نويسنده تاريخ قم در ( فصل دوم - در خراج قم ) اين قريه را از رستاقهاى فراهان شمرده است .
( 4 ) . همان .
( 5 ) . همان .
( 6 ) . نويسنده تاريخ قم در ( فصل دوم - در خراج قم ) اين قريه را از روستاهاى رستاق فراهان شمرده است ، و ضبط نام آن را در ( باب دوم - فصل سوم ) ( والاشجرد ) و ( ولاشجرد ) آورده است .