( و روى غياث بن ابراهيم عن ابى عبد الله عن جدّه صلوات الله عليهم قال قال علىّ بن ابى طالب صلوات الله عليه لا تقولوا رمضان و لكن قولوا شهر رمضان فانّكم ما تدرون )
( 1 ) و در موثق كالصحيح است كه حضرت امير المؤمنين صلوات الله عليه فرمودند كه مگوييد ماه را رمضان بلكه بگوئيد ماه رمضان به درستى كه نمىدانيد كه رمضان چه چيز است يعنى اسم الهى است موافق حديث سابق و اكثر علما عمل به اين نكردهاند از چند وجه يكى آن كه در هيچ دعايى از رسول الله و ائمه هدى صلوات الله عليهم وارد نشده است كه رمضان را خوانده باشند بيا رمضان .
دويم موافق لغت به معنى شدت حرارت مناسبى بذات اقدس نيكو ندارد .
سيم بر تقديرى كه اسم الله باشد اگر استعمال كنند به حذف مضاف از بابت و اسأل القرية خواهد بود و امثال اين وجوه .
و جواب دادهاند كه احاديث بسيار وارد شده است و ممكن است كه بمعنى قهار باشد و حذف مضاف خوب است اگر سبب مفسده نباشد و در اينجا هست و آن چه شكسته را به خاطر مىرسد آن است كه چون به حسب شرع مسمى است به شهر الله و رمضان به جاى الله واقع شده است كه اگر تعظيم او كنند تعظيم الله است و لهذا در حديث دويم وارد شده است كه نمىدانيد كه رمضان چيست نه كيست و احتمال تقيّه هست چون راوى دويم عامى است و اول كالعامى است و نقل كردهاند كه ناووسى است و ربطش به عامه بيشتر از خاصه است و بخارى نيز از اين بابت اخبار نقل كرده است و قائل
لوامع صاحبقرانى ( شرح الفقيه ) ( فارسي ) — صفحة 646
مساهمون: محمد تقي المجلسي ( الأول )
ص٦٤٦