سؤال يحيى بن اكثم و جواب حضرتش
« يحيى » پرسيد : نظر شما دربارهء شخص محرمى كه حيوانى را شكار كند ، و بكشد چيست ؟
حضرت امام جواد عليه الصلاة و السلام فرمودند : اين سؤال ، داراى وجوه و اشكال مختلفى است ، سؤال شما مربوط است به كدام شكل و وجه ؟ آيا آن حيوان را در حرم كشته است يا در غير حرم ؟ آيا به حكم مسأله عالم بوده است يا خير ؟ حيوان را عمدا كشته است يا به اشتباه ؟ آيا فرد محرم ، برده بوده است يا آزاد ؟ بار اوّلش بوده است يا تكرار كرده ؟ آيا بر عمل خود اصرار دارد يا پشيمان شده است ؟ حيوان را در شب كشته است يا روز ؟ براى عمره احرام بسته است يا حجّ ؟ حيوان ، پرنده بوده است يا غير پرنده ؟ كوچك بوده است يا بزرگ ؟ همانا هر كدام از اين اشكال دهگانه ، حكم و فديهء مخصوص به خود دارد .
« يحيى » متحيّر و آثار ناتوانى بر چهرهاش آشكار شد و زبانش به لكنت افتاد و نمىدانست چه بگويد . حاضران ، همگى ، زبونى او را دريافتند و « مأمون » - لعنة اللّه عليه - گفت : خدا را حمد مىگويم بر اين نعمت و توفيق كه در اين مورد ، نظر صائب ، مرا عطا فرموده است . سپس رو به نزديكانش كرد و گفت : حال ، آنچه را انكار مىكرديد ، فهميديد ؟ « 1 » آنگاه از حضرت امام جواد عليه الصلاة و السلام تقاضا كرد تا حكم مربوط به اين
هامش
( 1 ) - ارشاد . شيخ مفيد . بحار الانوار - 50 / 76 ( چاپ جديد )