مقدمهء مترجم
بسمه تعالى
كتاب تحف العقول كه ترجمهء فارسى آن به نام رهاورد خرد اكنون در اختيار خوانندهء گرامى قرار دارد يكى از مهمترين و معتبرترين متون معارف اسلامى در خصوص آداب و حقوق و اخلاق و پند و اندرز و حكم منقول از پيامبر اكرم صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم و ائمّهء معصوم سلام اللَّه عليهم و نيز انبياء بزرگ موسى كليم اللَّه و عيسى روح اللَّه على نبيّنا و عليهما السّلام است .
مؤلّف اين كتاب مستطاب ابو محمّد حسن بن على بن حسين بن شعبهء حرّانى ( و به قولى حلبى ) ، معاصر شيخ صدوق ، در گذشته به سال 381 ه . ق . از بزرگان علماى اماميّه و فقهاى نامدار و محدّثان بلند پايهء با اعتبار قرن چهارم است كه تمام كسانى كه پيرامون شخصيّت علمى او و توثيق اثر گرانقدرش سخن گفتهاند يا به نقل و روايت از او پرداختهاند ، از شيخ ابراهيم قطيفى و قاضى شوشترى گرفته تا شيخ حرّ عاملى و مولا عبد اللَّه افندى و علّامهء مجلسى و مولى فاضل كاشانى و شيخ حسين بحرانى و نيز سيد محسن امين و شيخ آقا بزرگ تهرانى و محدّث قمى كه در مجموعههاى سترگ خود شرح حال و آثار او را آوردهاند ، مراتب فضل و دانش و امانت و صحّت روايت او را ستودهاند .
شايان توجّه است كه تحف العقول بيش از يك هزار سال همواره نقل مجالس و محافل علمى و زبانزد فقها و علماى آداب و اخلاق اسلامى و دستمايهء سخنوران بزرگ و خطيبان نامدار هر روزگار بوده ، زيرا « شامل رشتههايى از مرواريدهاى گزيدهء حكمت و جنگى از مواعظ و وعد و وعيد و پند آموزيها و بهترين اندرزها و خطبهها و زبدهء سخنان و جوهر ادب است كه مذاق فرزانه را شيرين كام و نوشنده را سيراب مىسازد » بسيارى از اندرزها و حكم گهربار اين اثر نامدار وارد حوزهء ادبيّات و شعر فارسى شده و شاعرانى بزرگ چون فردوسى و نظامى و سعدى و حافظ و شيخ محمود شبسترى از آن سخنان و الا الهام گرفتهاند و آنگاه ابيات نغز و پر مغز آنان كه درونمايهاى از حكم معصومان عليهم السّلام دارد به صورت مثل ساير و رايج شده است . نكتهء ديگر اينكه آنچه از پيامبر اكرم صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم در اين كتاب آمده از مآخذ معتبر عامّه و خاصّه نقل شده و از اين رو مورد قبول و تأييد