با زنان ، و نشستن با توانگران . « 38 » ( 1 ) و فرمود صلّى اللَّه عليه و آله : چون خداوند بر امّتى خشم گيرد ولى عذابى بر آنان فرو نياورد ، نرخهاشان گران شود و عمرهاشان كوتاه گردد و بازرگانانشان « 39 » سود نبرند و ميوههاشان خوب به بار نيايد و رودهاشان پر آب نباشد و باران بر ايشان نبارد ، و بدانشان بر آنان چيره آيند .
( 2 ) و فرمود صلّى اللَّه عليه و آله : چون پس از من زنا فزونى گيرد ، مرگ ناگهانى افزايش يابد ، و چون كم فروشى كنند ، خداوند به قحط و كمبود « 40 » دچارشان كند و چون زكات ندهند ، زمين بركتهاى خود را از كشت و ميوه و كانيها دريغ دارد و چون در داورى حكم ستمگرانه دهند ، با ستم و تجاوز همدستى كرده باشند و چون پيمانشكنى كنند ، خدا دشمنانشان را بر ايشان چيره كند و چون پيوند خويشى بگسلند ، اموالشان به چنگ تبهكاران افتد و چون امر به معروف و نهى از منكر نكنند و پيرو نيكان خاندان من نباشند ، خدا تبهكارانشان را بر ايشان چيره سازد ، و در اين هنگام نيكانشان دعا كنند ولى پذيرفته نيايد .
( 3 ) چون اين آيه بر او نازل شد كه
وَ لا تَمُدَّنَّ عَيْنَيْكَ إِلى ما مَتَّعْنا بِهِ أَزْواجاً مِنْهُمْ زَهْرَةَ الْحَياةِ الدُّنْيا لِنَفْتِنَهُمْ فِيهِ . . .
به چيزى كه اصنافى از آنان را به آنان بهرهمند گرداندهايم چشم مدوزكه تجمّل زندگى دنيوى است تا سرانجام آنان را بدان بيازماييم . . . تا پايان آيه . . . » « 41 » حضرتش صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : هر كه به دلدارى خدا تسلّى نيابد جانش از حسرت دنيا برآيد و هر كه بدان چه از مال دنيا در دست مردم است چشم دوزد ، اندوهش بسيار شود و از آنچه خدا برايش روزى ساخته ناخشنود باشد و زندگى بر او ناگوار گردد . و كسى كه نعمت خدا را بر خويشتن جز در خوردن و نوشيدن در نيابد ، بيگمان نادان باشد و بر نعمتهاى خدا ناسپاسى كرده است و كوشش وى بيهوده و عذابش نزديك است .
( 4 ) و فرمود صلّى اللَّه عليه و آله : جز كسى كه مسلمان باشد به بهشت در نيايد . ابو ذرّ گفت : اى پيامبر خدا ، اسلام چيست ؟ فرمود : اسلام برهنه است و پوشاك آن پرهيزگارى ، روپوش آن رهيابى و زير پوشش آزرم ، بنيادش پارسايى و كمالش ديانت و ميوهاش كردار نيك ، و هر چيزى را شالوده ايست و شالوده اسلام دوستدارى ما خاندان ( رسالت ) است . « 42 »
هامش
( 38 ) در پارهاى نسخهها تقدم و تأخّرى دارد به اين صورت : نشستن با توانگران و نشستن با فرومايگان و گفتگو با زنان .
اما كلينى در كافى ج 2 ص 641 اين حديث را همين گونه كه در متن است آورده است .
( 39 ) در پارهاى نسخهها به جاى « بازرگانانشان » « تجارتها - بازرگانيشان » آمده است .
( 40 ) مراد از كمبود ، كاهش محصولات زمين از حبوبات و ميوههاست و خداوند تعالى در سورهء اعراف ، 130 فرمايد :
« فرعونيان را به قحط و كمبود دچار كرديم تا شايد متذكر شوند » .
( 41 ) طه ، 131 .
( 42 ) مراد از خاندان ، خاندان رسالت و نبوّت است كه به طهارت نفس و پاك زيستن متّصفند . خداوند عزّ و جلّ در سورهء احزاب فرمايد : « خدا مىخواهد كه پليدى را از شما خاندان برگيرد و شما را پاك و پاكيزه بدارد » . اين خاندان ( عصمت و طهارت ) را خداى تعالى بنيان نهاد و اهل آن را پاك و پاكيزه و پاكدامن ساخت كه پيشوايان جامعه و جهان اسلام باشند ، پس دوستدارى ايشان و پيروى از آنان بر تمام مسلمانان واجب است تا به فضيلت نيكبختى و كمال در اين سراى و آن سراى نايل آيند . شمول دلالت لفظ « اهل بيت » از ديگر كسانى كه به صفات و اخلاق خاندان رسالت ، بر حسب درجات ايمان خويش ، وابستگى يافته باشند نيز دور نيست ، چنان كه پيامبر خدا صلّى اللَّه عليه و آله در بارهء سلمان فارسى فرمود : « سلمان از ما ( و در شمار ) خاندان ماست » و خداوند تعالى در سورهء ابراهيم از قول پيامبر فرمايد : « هر كه از من پيروى كند به راستى از من است » . - م .