گفتند : اى ابا الحسن از كجا مىگويى ؟
( امام ) عليه السّلام فرمود : از گفتهء خدا :
لَقَدْ أَرْسَلْنا نُوحاً وَ إِبْراهِيمَ وَ جَعَلْنا فِي ذُرِّيَّتِهِمَا النُّبُوَّةَ وَ الْكِتابَ فَمِنْهُمْ مُهْتَدٍ وَ كَثِيرٌ مِنْهُمْ فاسِقُونَ
- و به راستى نوح و ابراهيم را به رسالت فرستاديم و در زاد و رود آن دو نبوّت و كتاب آسمانى را قرار داديم ، آنگاه بعضى از آنان ره يافته و بسيارى از آنان نافرمانند . « 12 » » پس نبوّت و كتاب در ره يافتگان نهاده شد نه در فاسقان ، آيا ندانيد كه نوح از پروردگارش درخواست كرد ؟
فَقالَ رَبِّ إِنَّ ابْنِي مِنْ أَهْلِي وَ إِنَّ وَعْدَكَ الْحَقُّ
- پس گفت : پروردگارا پسرم از خانوادهء من است البته وعدهء تو نيز راست و درست است » « 13 » و اين از آن رو بود كه خدا به وى وعده فرموده بود كه او را با خانوادهاش نجات دهد ، و پروردگارش تبارك و تعالى به او فرمود :
إِنَّهُ لَيْسَ مِنْ أَهْلِكَ إِنَّهُ عَمَلٌ غَيْرُ صالِحٍ فَلا تَسْئَلْنِ ما لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ إِنِّي أَعِظُكَ أَنْ تَكُونَ مِنَ الْجاهِلِينَ
- او ( در حقيقت ) از خانوادهء تو نيست زيرا او را عملى بسيار ناشايسته است پس از من چيزى مخواه كه به ( حقيقت ) آن آگاهى ندارى ، من ترا پند مىدهم كه مبادا از نادانان باشى » « 14 » ( 1 ) مأمون گفت : آيا خداوند خاندان ( عترت ) را بر ديگر مردم برترى داده است « 15 » ؟
( امام ) رضا عليه السّلام فرمود : به راستى ، خداوند چيره دست با جبروت ، خاندان عترت ( و طهارت ) را در ( آيات ) محكمات كتاب خود برترى داده است . « 16 » مأمون گفت : اين در كجاى كتاب خداست ؟ ( امام ) رضا عليه السّلام گفت : در فرمودهء خداى تعالى كه :
إِنَّ اللَّهَ اصْطَفى آدَمَ وَ نُوحاً وَ آلَ إِبْراهِيمَ وَ آلَ عِمْرانَ عَلَى الْعالَمِينَ ذُرِّيَّةً بَعْضُها مِنْ بَعْضٍ
- به راستى خداوند آدم و نوح و آل ابراهيم و آل عمران را بر جهانيان برگزيد اينان بعضى زاد و رود بعضى ديگر هستند . . . » « 17 » و نيز در جاى ديگر فرمود :
أَمْ يَحْسُدُونَ النَّاسَ عَلى ما آتاهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ فَقَدْ آتَيْنا آلَ إِبْراهِيمَ الْكِتابَ وَ الْحِكْمَةَ وَ آتَيْناهُمْ مُلْكاً عَظِيماً
- يا مگر به خاطر آنچه خداوند از لطف خويش ( به بعضى از ) مردمان بخشيده به آنان رشك مىبرند ؟ ما به خاندان ابراهيم كتاب آسمانى و نبوّت دادهايم و به آنان فرمانروايى بزرگى بخشيدهايم » « 18 » . آنگاه
هامش
( 12 ) الحديد ، 26
( 13 ) هود ، 45
( 14 ) هود ، 46
( 15 ) در العيون اضافه دارد [ . . . في محكم كتابه - در آيات محكم كتابش ] ( و با توجه به پاسخ امام عليه السّلام بدين پرسش كه مىفرمايد : « در آيات محكمات كتاب خود » اين اضافات كه در العيون آمده بر ضبط متن كه فاقد آن است رجحان دارد . - م . )
( 16 ) در العيون [ انّ اللَّه عزّ و جلّ قد ابان فضل العترة - به راستى خداى عزّ و جلّ برترى و فضل اين عترت را آشكارا بيان فرموده ] آمده است .
( 17 ) آل عمران ، 33 و 34
( 18 ) النساء ، 54 ( در اين استدلالات برهانى به اين آيه دو بار استناد شده ، اينجا كه بار اوّل است از جهت اختصاص « كتاب و حكمت » به آل ابراهيم مورد استناد امام عليه السّلام قرار گرفته است . - م . )