افتد چون گاو نعره سر دهد . با نيكان درافتد ، خدا را دوست ندارد و از او پروا نكند و از وى شرم ندارد و فرا يادش نيارد . اگر خرسندش سازى تو را بستايد و چندان نيكى كه در تو نيست بر تو برشمارد و اگر بر تو خشم آرد ستايشت را از ياد ببرد و بديهايى را كه در تو نيست بر تو بندد . اين است روش نادان .
( 1 ) گفت : مرا از نشانههاى اسلام آگاه كن .
پيامبر خدا صلّى اللَّه عليه و آله گفت : ايمان و دانش و كردار .
( 2 ) گفت : نشانهء ايمان چيست ؟ ، نشانهء دانش كدامست ؟ ، و نشانهء كردار چيست ؟
پيامبر خدا صلّى اللَّه عليه و آله گفت : نشانهء ايمان چهار است : اقرار به يكتايى خدا و اعتقاد به دو و كتاب ، و پيامبرانش .
و امّا نشانههاى دانش چهار است : شناخت خدا ، شناسايى دوستانش ، و دانستن قوانين او ، و نگهدارى آنها تا به نيكويى به انجام رسد .
امّا كردار ، نماز و روزه و زكات ، و پاكدلى ناب « 17 » است .
( 3 ) ( شمعون ) گفت : مرا از نشانهء راستى پيشه « 18 » « 19 » ، و نشانهء گرونده ، و نشانهء شكيبا « 20 » ، و نشانهء توبه كار « 21 » ، و نشانهء سپاسگزار ، و نشانهء سر سپرده « 22 » ، و نشانهء نيكمرد « 23 » ، و نشانهء پند آموز « 24 » ، و نشانهء باوردار « 25 » ، و نشانهء پاكدل « 26 » ، و نشانهء پارسا « 27 » ، و نشانهء نيكو كار « 28 » ، و نشانهء پرهيزگار « 29 » ، و نشانهء گرانجان « 30 » ، و نشانهء ستمكار ، و نشانهء رياكار ، و نشانهء دوروى ، و نشانهء حسود ، و نشانهء زياده رو « 31 » ، و
هامش
( 17 ) الاخلاص
( 18 ) چون لفظ عربى اين اسمها و صفتها غالبا اصطلاحى است پارهاى از آنها متضمّن مفهوم مركّب و دقيقترى از ترجمهء فارسى است براى آگاهى بيشتر به نقل عين و مفهوم تركيبى برخى از آنها مىپردازيم . - م .
( 19 ) الصّادق - راستگوى راست پيشه
( 20 ) الصّابر - بردبار و شكيبا
( 21 ) التّائب
( 22 ) الخاشع - سر سپرده و فروتن به درگاه خدا به جان و تن
( 23 ) الصّالح - نيكوكار درست كردار پاكدل سازگار
( 24 ) النّاصح - اندرزگوى دلسوز رهنماى به حق
( 25 ) الموقن - يقين دار به قطع و حتم
( 26 ) المخلص - پاكدل ناب نسبت به خدا كه حق را منزه از صفات داند
( 27 ) الزّاهد - بىميل به دنيا
( 28 ) البارّ
( 29 ) التّقى
( 30 ) المتكلّف - گرانجان خودنما
( 31 ) المسرف