خداوندش وصف فرموده :
لَعِبٌ وَ لَهْوٌ وَ زِينَةٌ وَ تَفاخُرٌ بَيْنَكُمْ وَ تَكاثُرٌ فِي الْأَمْوالِ وَ الْأَوْلادِ
- بازيچه و سرگرمى ، و زيور و فخر فروشى در ميان شما و افزونطلبى در اموال و اولاد است » . « 12 » ( 1 ) پس در جهان از آنان كه در هر تپّهاى نشانى بر پا داشتند و كارگاههايى بر آوردند كه شايد جاودانه بمانند « 13 » ، و نيز از آنان كه گفتند :
مَنْ أَشَدُّ مِنَّا قُوَّةً
- از ما نيرومندتر در جهان كيست ؟ » « 14 » عبرت گيريد و از برادران خود كه ديديد چگونه آنان را ( با مركب چوبين ) به گور بردند و سواره خوانده نشدند و فرودشان آوردند و ميهمانشان نگفتند و ميان آرامگاه جايشان دادند « 15 » و از خاك بر آنان كفن پوشاندند و با استخوان پوسيدگانشان همسايه كردند ، پند آموزيد . ( 2 ) بارى آنان همسايگانى هستند كه دعوتى را پاسخ نگويند و ( گزند و ) ستمى را از خود باز ندارند و ديد و بازديدى نكنند . برد بارانى باشند كه كينههايشان از بين رفته و ناشناسانى كه دشمنيهايشان نابود شده ، از صدمهء هجوم آنان بيمى ، و به دفاعشان اميدى نيست . چنانند كه گويى هرگز نبودهاند ، بدان گونه كه خداى سبحان فرمايد :
فَتِلْكَ مَساكِنُهُمْ لَمْ تُسْكَنْ مِنْ بَعْدِهِمْ إِلَّا قَلِيلًا وَ كُنَّا نَحْنُ الْوارِثِينَ
- اين خانههاى ( ويران ) آنهاست كه پس از آنان جز اندكى مسكون نبوده است ، و ما خود وارثانيم » . « 16 » روى زمين را با درونش عوض كردند ( و جابجا شدند ) و فراخنا به تنگنا دادند و خانوادهمندى را به غربت ( و بىخويشاوندى ) و روشنايى را به تيرگى تبديل كردند . همان گونه كه به دنيا آمده بودند ، عريان و برهنه پا ، از آن بيرون شدند . تنها با اعمال خود از دنيا كوچ كردند و به زندگانى باقى و جاودانگى ابدى پيوستند . خداى تبارك و تعالى فرمايد :
كَما بَدَأْنا أَوَّلَ خَلْقٍ نُعِيدُهُ ، وَعْداً عَلَيْنا إِنَّا كُنَّا فاعِلِينَ
- همچنان كه آفرينش نخستين را آغاز كردهايم آن را باز مىگردانيم ، اين وعده بر عهدهء ماست و ما انجام دهندهء آنيم . » « 17 »
هامش
( 12 ) الحديد ، 20
( 13 ) اشاره است به دو آيهء شريفهء 128 و 129 سورهء الشعراء :أَ تَبْنُونَ بِكُلِّ رِيعٍ آيَةً تَعْبَثُونَ . وَ تَتَّخِذُونَ مَصانِعَ لَعَلَّكُمْ تَخْلُدُونَ- آيا در هر بلندى بنايى از سر بازيچه مىسازيد * و كوشكهاى [ استوار ] مىسازيد به اميد آنكه جاويدان بمانيد ؟ » .
( 14 ) ( فصّلت ، 15 )
( 15 ) در ن ، [ و من الصّفيح اجنان - از كف زمين قبرهايشان ساختند ] آمده است .
( 16 ) القصص ، 58 .
( 17 ) الأنبياء ، 104