چهار هزار وپانصد نفر از شيعيان ودوستداران أهل بيت ( ع ) محبوس بودند وطول
أقامت زندان برخى از آنان ، به أوايل حكومت معاوية ، يعنى حدود 25 سال مىرسيد . به
حدى كه آنان توان كمك ويارى أبا عبد الله حسين ( ع ) را پيدا ننموده بودند . آنان در
زندان فقط يك روز در ميان به غذاى بسيار نا مطبوع دست پيدا مىنمودند وروز ديگر
گرسنه مىماندند .
پيك خبر هلاكت يزيد ، پيش از بصره به كوفه رسيده بود . آن روز ابن زياد در
كوفه نبود . مردم كوفه به قصر ابن زياد حمله بردند ، غلامان ونگهبانان قصر را كشتند ،
أموال ودارايى أو را به يغما بردند ومحبس أو را باز گشودند وزندانيان را آزاد كردند .
در جمع آنان شخصيتهايى مانند : سليمان بن صرد خزاعي ، إبراهيم بن مالك اشتر
نخعى ، أبى صفوان ، يحيى بن عون وصعصعة بن صوحان عبدي وديگر شجاعان
وقهرمانان از ياران وهواخواهان حضرت علي ( ع ) بودند كه همگى آزاد گشتند . آنان
پس از آزادى از زندان ، أموال دار الإماره را به تصرف خود در آوردند وصدماتى به آن
وارد ساختند . پس از اين وقايع بود كه قاصد ، خبر مرگ يزيد را به بصره برد وابن زياد
از هلاكت يزيد مطلع گرديد .
هنگامى كه خبر مرگ يزيد به ابن زياد رسيد ، همان دم مردم را از هر سو در
مسجد گرد آورد وبر منبر رفت وبا صداى بلند اعلام نمود :
" اى مردم بصره ! واى جماعت عرب ! بدانيد من عازم شام هستم . نيازهايى دارم
كه بايد با أمير مؤمنان در ميان بگذارم . حاضران شما به غايبانتان برساند . خداوند متعال
آن فردى را كه شايسته حكومت بود اختيار نموده است . يزيد بن معاوية از دنيا رفته
است . من از طرف خود ، خليفه ونايب نافذ امرى را به جا مىگذارم ، پس از من ، از أو
أطاعت نماييد . من هم اكنون عازم شام هستم ونامه ها ودستورهاى من پشت سر هم به
شما خواهد رسيد . "
پس از سخنرانى أو ، مردم گفتند : " أطاعت مىكنيم . " سپس أو خليفه وجانشين
خود را معرفى نمود وحوايج مردم را بر آورد . عطايا وهدايايى به آنان داد ، سپس همراه
اللهوف في قتلى الطفوف ( فارسي ) — صفحة 265
مساهمون: السيد ابن طاووس
ص٢٦٥