بعضىها گفتهاند ، خانهء كعبه نخستين خانهاى است كه آن را آدم ( عليه السّلام ) روى زمين ، بنا نمود ، بعضىها گفتهاند : هنگامى كه آدم ، ( عليه السّلام ) به زمين هبوط نمود ، فرشتگان به آدم ( عليه السّلام ) گفتند : دور اين خانه طواف كن چون ما دوهزار سال پيش از تو طواف نمودهايم و پيش از آدم ( عليه السّلام ) در جاى كعبه ، خانهاى بود كه به نام « ضراح » ياد مىشد و بر اثر طوفان به آسمان چهارم برداشته شد ، فرشتگان دور آن طواف مىنمايند و برخى گفتهاند كعبه از لحاظ شرافت ، نخستين خانه است نه از لحاظ زمان . از امام صادق ( عليه السّلام ) نقل شده است كه فرمود : خداوند خانهء كعبه را از بهشت فروفرستاد كه به صورت مرواريد سفيدى غلطان بود . پس خداوند آن را به سوى آسمان برداشت و اساس آن را باقى گذاشت و در وسط اين خانه آن را بنا نمود و هر روز ، هفتاد هزار فرشته وارد آن مىشدند و سپس براى هميشه به سوى آن باز نمىگشتند . خداوند به ابراهيم و اسمعيل ( عليهما السّلام ) دستور داد كه خانهاى مطابق قاعده ، بنا نمايند .
« مُبارَكاً »
؛ « يعنى خانه كثير الخير و البركة » و بركت براى كسى كه آن را زيارت نموده و در آن اعتكاف ورزد ، عائد مىشود و منظور از « خير و بركتى كه نصيب زيارت كننده مىگردد » فزونى ثواب و پوشش گناهان است و بر اثر زيارت ، فقرش ، بر طرف و روزىاش افزون مىگردد .
« هُدىً لِلْعالَمِينَ »
خانهء خدا راهنماى جهانيان است چون عبادتگاه آنان است .
« فِيهِ آياتٌ بَيِّناتٌ »
؛ « در آن نشانههاى روشن است ، مثل هلاك شدن اصحاب فيل و غير آن از كفّار و نشانهء ديگر ، آهو و سگ در حرم خانه خدا ، با هم جمع شدهاند و از هم گريز و نفرتى نداشتهاند . در حالى كه در غير خانهء خدا از هم متنفّرند . و علامت ديگر اينكه هيچ مرغى بالاى خانه پرواز نمىكند .
« مَقامُ إِبْراهِيمَ »
: بعضى گفتهاند اين جمله عطف است و بيان براى نشانهها ، و لذا ابن عبّاس آيات « بيّنات » كه كلمهء جمع است ، به صورت مفرد خوانده است :
« آيهء بيّنة » ؛ يعنى « در آن نشان روشنى است » كه آن نشان ، مقام ابراهيم مىباشد ( سنگى است كه اثر قدم ابراهيم بر آنست ) ولى به صورت جمع ، مشهور است ، بنابراين چگونه جمع به وسيلهء مفرد بيان مىشود ؟ بعضىها جواب دادهاند ، كه مقام ابراهيم به