شسته شود را مشخّص نموده است و اصلا آيه در صدد آن نيست كه شروع شستن از كجا باشد ؟ كه حق با شيعه مىباشد .
و بلكه اين دو مسئله ( 1 - از كجا شروع شود و 2 - آرنج داخل است يا نه ) ؟ را از بيانات رسول اكرم ( ص ) استفاده مىنمائيم . رسول اكرم ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) در وضو 1 - از قسمت بالاى صورت شستن را شروع نمود و 2 - در شستن دستها از آرنجها شروع فرمود و 3 - هر دو آرنج را جزء دست قرار داد و شست و اگر روش وضو گرفتن رسول اكرم ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) مىفرمود وضو همين است . و خداوند نمازى را با وضوى غير از اين ، قبول نخواهد كرد « 1 » ( اى بمثله ) ضمير در ( به ) به وضوى آنحضرت ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) عائد مىشود . نماز قبول نمىشود مگر با همين وضو يعنى با مثل همين وضو كه من ساختم .
نتيجه اين شد كه در وضو سه چيز بايد رعايت گردد . 1 - شروع شستن صورت از قسمت بالاى صورت 2 - شروع شستن دستها از آرنج 3 - آرنج داخل در شستن دست بشود ) بنابراين اگر شستن صورت از بالاى صورت شروع شود و شستن دستها ايضا از آرنجها شروع شود و لكن آرنجها در شستن داخل نشود ، نه تنها وضو ناصحيح و غير مكفى است كه بدعت ( نوآورى در دين ) هم خواهد بود كه اجماع بر خلاف آن محققّ و ثابت شده است .
مسئله 5 :
مسح سر :
« وَ امْسَحُوا بِرُؤُسِكُمْ »
؛ « به سرهاى خود مسح نمائيد » بعضيها گفتهاند كه كلمه « با » براى تبعيض است . به دليل آنكه تفاوت بين « مسحت بالمنديل » و « مسحت المنديل » كه بوسيله اين است كه باء در جملهء اوّل براى تبعيض است .
كه معناى جمله اول : ( قسمتى از منديل ( خط دائرهاى ) را مسح نمودم و معناى جمله دوم : ( همه منديل را مسح نمودم ) . بعضىها گفتهاند كلمه باء زائد و اضافى مىباشد و معنائى ندارد . دليل آن اين است كه فعل
« وَ امْسَحُوا »
متعدّى بنفسه مىباشد و براى همين جهت است كه اهل لسان عرب ، إفاده تبعيض بوسيله باء را منكر شدهاند .
هامش
( 1 ) . وسائل ب 31 وضوء .