ابو حنيفه ، فرهنگ ، 52 ؛ غافقى ، 274 ؛ ميمون ، 123 ؛
II , Low
، 26 . تا پايان سدهء نوزدهم آن را با قنبيل (
kamala
، نك . شمارهء 861 ) - گرد سرخ تشكيل شده از تارهاى غدهاى و پرزهاى خوشهمانند
Mallotus philippinensis Mill .
مترادف
Rottlera tinctoria Roxb .
، يكسان مىشمردند ؛ برخىها ورس را همچون محصول
Memecylon tintorium Willd .
يا
M . edule Roxb .
تعريف مىكنند ؛ نك . سراپيون ، 512 ؛ ابو منصور ، 565 ؛ ابن سينا ، 209 ؛ عيسى ، 1177 ؛
Low , pf .
، 132 .
( 2 ) . البادرة ، قس . ابو حنيفه ، 112 ؛
Lane
، 166 .
( 3 ) . اللاذن ، نك . شمارهء 1105 .
( 4 ) . نسخهء الف : كالوح ، بايد خواند كالوسخ ( ؟ ) ؛ نسخههاى ب و پ : كالوج .
( 5 ) . ورشا ، قس .
II , Low
، 26 .
( 6 ) . واژه زير لكه سياه ؛ آن را مىتوان الحوّأة - حنا نورسته - خواند ؛ قس . تاج العروس ،
III
، 33 : بادرة - ورق الحواة ؛ عيسى ، 19215 : حوّا -
Zollikoferia nudicaulis B .
.
( 7 ) . الحصّ ، قس . لسان العرب ،
VII
، 15 ، تاج العروس ،
IV
، 380 .
Lane
، 2293 در مقالهء « غمر » كه سخن از « ورس » است ، بهجاى « حصّ » ، به اشتباه مىخواند « جصّ » و مىگويد كه « غمر » مترادف « گچ » است و همينگونه است لسان العرب ،
V
، 32 و تاج العروس ،
III
، 454 .
( 8 ) . قنديد ، قس .
Lane
، 2568 .
( 9 ) . البارد ، بايد خواند البادر ، نك . يادداشت 2 .
( 10 ) . سخاميّه - شرابى ضعيف .
( 11 ) . قس . لسان العرب ،
III
، 369 و
XII
، 283 .
( 12 ) . ثلاث مراحل ، يعنى در فاصله سه روز راه .
( 13 ) * . در
Picture
، 140 درج شده است . ترجمهء روسى منابع عربى ،
II
، 143 .
( 14 ) . الغمر .
( 15 ) . در پى آن به خط ريز نوشته شده است : « به خط ابن زكى رحمة اللّه در حاشيه [ نوشته شده ] و به نظر مىرسد كه اين در متن اصلى بوده است » .
( 16 ) . نسخههاى الف ، ب ، پ : بقيت ، بايد خواند تفتقت ، قس . لسان العرب ،
VI
، 254 ؛
Lane
، 2936 .
( 17 ) . العسفة ( ؟ ) ، شايد بتوان خواند العشفة ، قس . لسان العرب ،
IX
، 246 : العشوف - الشجرة اليابسة .
1072 . ورد 1
- وردا ، گل سرخ ، رز
يحيى و خشكى : ورد عالىترين گل از نظر رنگ و خوشبويى است . گونههاى زن را با آن قياس مىكنند و آن به رنگهاى سرخ ، سفيد ، زرد ، سياه و موجه 2 است .