1013 . ملوح 1
به اين نام در شام معروف است .
ابو حنيفه : [ اين ] گياهى شور است شبيه قلّام و اين « قاقلى » 2 است در نبط [ و آن ] شاخههاى بىبرگ است ، جز اينكه قلام سبز است و در ملّاح 3 سرخى وجود دارد . هر دو [ گياه ] را با شير مىخورند .
« ملّاح » در بصره كشملخ 4 ناميده مىشود .
( 1 ) .
Atriplex halimus L .
- سرمه شورهزار ؛ ديوسكوريد ،
I
، 98 ؛ ميمون ، 325 ؛ عيسى ، 2713 ؛ بدويان ، 573 . در نسخهء فارسى حذف شده است .
( 2 ) . قاقلّى ، نك . شمارهء 808 ، يادداشت 2 .
( 3 ) . الملّاح مترادف « الملوح » ، عيسى ، 13 27 ؛ يا
Androsaces lactia L .
؛ عيسى ، 1711 .
( 4 ) . الكشملخ ، قس . عيسى ، 1711 ؛
II , Dozy
، 473 .
1014 . ملوكية 1
اين به رومى ايبسقوس 2 ، به سريانى ملوخيا 3 ، به سجستانى قديم ملكك 4 ، به سجستانى جديد پنيرك 5 در قياس ميوهاش با پنير 6 است .
در يك فرهنگ « كشيعا » 7 ديدم ، مردم بلخ آن را دبوكى 8 مىنامند و اين « ملوخيه » و « خبّازى » است .
خبّاز گياهى است به نام « پنيرك » با ميوههاى گرد شبيه پنير ، همانند « ترمس » ، روى زمين پهن مىشود ، برگهايش به برگهاى ملوكيه مىماند و آن گويا از نوع خطمى 9 است .
( 1 ) .
Corchorus olitorius L .
؛ سراپيون ، 377 ؛ ابو منصور ، 527 ؛ ميمون ، 229 ؛ عيسى ، 5716 ؛
II , Low
، 246 . ابن سينا ، 441 :
Malva sylvestris L .
. ملوكيه - شكل سريانى يا يونانى است ، ديوسكوريد ،
II
، 119 . اين عنوان در
Picture
، 137 درج شده است .
( 2 ) . ايبسقون - يونانى ؛ بر بهلول ، 25 626 : هيبسقوس - الخباز البرى .
( 3 ) . ملوخيا ، قس .
II , Low
، 247 .
( 4 ) . نسخهء الف : ملك ، بايد خواند ملكك ، قس .
II , Vullers
، 1211 .
( 5 ) . پنيرك ، قس .
I , Vullers
، 379 .
( 6 ) . الجبن ، نك . شمارهء 243 ؛ « پنيرك » مصغر « پنير » فارسى است و در اينجا گردى پنير را در نظر دارد .
( 7 ) . نسخهء الف : الكشيعا ، نسخهء فارسى : كشيفا ، در فرهنگهاى دسترس ما نوشته نشده است . در نسخهء