مرواريد 3 ، شيرين و نرم است . [ مغفار ] عشر در گرهها و در جاهايى كه گل [ مىنشيند ] مىتراود و همانجا خشك مىشود ؛ مردم آن را گرد مىآورند و قند عشر مىنامند ، در آن تلخى وجود دارد . ثمام نيز همينگونه مىرسد .
( 1 ) . منّ قندى كه روى عرفط ( نك . شمارهء 703 ) ، ثمام (
Panicum turgidum Forsk .
، نك . شمارهء 550 ، يادداشت 6 ) ، « رمث » ( نك . شمارهء 32 ، يادداشت 2 ) ، « عشر » ( نك . شمارهء 706 ) ، « سلم » ( نك . شمارهء 558 ) ، « طلح » ( نك . شمارهء 95 ) و جز اينها بيرون مىزند ؛ ابو حنيفه ، 425 ؛
Lane
، 2275 ؛ نيز قس . همينجا شمارهء 210 ، يادداشت 13 .
( 2 ) . المغاثير جمع « المغثور » مترادف مغفور ، قس .
Lane
، 2230 .
( 3 ) . الجمان .
1006 . مغرة 1
- گل سرخ
بشر : [ اين ] « گل سرخ » 2 و به سندى دهاز 3 است .
حمزه : اين « طين احمر » 4 است و « مكر » 5 نيز ناميده مىشود .
الخليل : اين « مشق » 6 است و از اينجا « ثوب ممشق » 7 .
( 1 ) . قس . سراپيون ، 375 ؛ ابن سينا ، 428 ؛ ميمون ، 238 ؛
II , Dozy
، 603 .
( 2 ) . گل سرخ .
( 3 ) . دهاز ( ؟ ) .
( 4 ) . الطين الاحمر ، به عربى - گل سرخ .
( 5 ) . المكر ، قس . لسان العرب ،
V
، 183 .
( 6 ) . يا مشق - المشق ، قس . لسان العرب ،
X
، 345 .
( 7 ) . ثوب ممشّق - جامه رنگ شده با مشق .
1007 . مغناطيس 1
به رومى مغانيطش 2 ، ارمنطيقون 3 و ايرقليثا 4 ، به سريانى كيفانتفت فرزلا 5 ، به فارسى آهنرباى 6 ، به هندى كدّهك 7 و هرباج 8 [ ناميده مىشود ] و مىپندارم كه [ هرباج ] از آهنرباى [ گرفته شده است ] .
ديسقوريدس مىگويد 9 : بهترين [ مغناطيس ] لاجوردى است ؛ اگر آن را تا سرخ شدن گرم كنيم ، به شادنه 10 تبديل مىشود .
مىگويند كه اگر به [ مغناطيس ] روغن زيتون بماليم ، آهن از آن مىگريزد و اگر به آن