صنوبر را مشخص مىكردند ( ابو منصور ، 283 ؛ ابن سينا ، 671 ؛ ميمون ، 352 ؛
III , Low
، 42 ) . اما ممكن است به معناى ديگر صمغها مانند صمغ سرو ، درخت سقز و جز اينها نيز باشد .
( 2 ) . راطينج .
( 3 ) . ناج ، قس .
II , Vullers
، 1270 ، 1276 .
( 4 ) . راطيانا و راتيانا ، نك . يادداشت 1 .
( 5 ) . نسخهء فارسى : فلفونيا ، بايد خواند قلفونيا - يونانى ،
III , Low
، 42 .
( 6 ) . سندروس ، نك . شمارهء 572 .
( 7 ) . ريوسا ( ؟ ) .
( 8 ) . شجرش ( ؟ ) .
( 9 ) . راتينج بطم - صمغ درخت سقز ، نك . شمارهء 724 .
( 10 ) . راتينج خرنوبى - صمغ خرنوب ، نك . شمارهء 387 ؛ خرنوبى در اينجا ممكن است تصحيف تنوبى ( تنوب -
Picea excelsa Link .
) باشد زيرا در ديوسكوريد (
I
، 71 ) پس از صمغ درخت سقز از صمغة التنوبة نام برده مىشود .
( 11 ) . قس . ديوسكوريد
I
، 71 : و منها ما لونه زيتى .
( 12 ) . احتمالا ناودانهاى كار گذاشته شده در محل بريدگى تنه درختان را در نظر دارد ( ؟ ) .
458 . رازيانج 1
او را به لغت رومى مارثرون 2 گويند و انانوس 3 گويند ، به يونانى فياوفيرنوس 4 ، به لطينى فنيكى 5 ، به فارسى رازيانه و باديان 6 گويند ، به لغت سيستان بادتخم 7 گويند ، به هندى سوب 8 و سوى 9 گويند ، به سريانى زرع سامرا 10 گويند .
جالينوس گويد : [ يك نوع ] رازيانج را « جبلى » گويند 11 . بعضى از رازيانج آن است كه تخم او به تخم گشنيز ماند و يك نوع از او آن است كه تخم او پهن باشد به شكل دانهء انجدان و كاشم جز آنكه دانه انجدان به مقدار بزرگتر باشد 12 .
( 1 ) .
Foeniculum vulgare Mill .
؛ سراپيون ، 408 ؛ ابو منصور ، 277 ؛ ابن سينا ، 668 ؛ ميمون ، 351 ؛ عيسى ، 11 84 . رازيانج معرب رازيانهء فارسى است ،
II , Vullers
، 5 .
( 2 ) . نسخهء فارسى : مالثرون از ( مارثرون ) يونانى ، بر بهلول ، 9 1164 يا ( مارثون ) ؛ ديوسكوريد ،
III
، 66 .
( 3 ) . آنانوس ،
III ) Low
، 465 ) نيز اين نام را به خط سريانى مىآورد و گمان مىبرد كه اين ممكن است
anethon
( ) باشد . قس . بر بهلول ، 1 209 .
( 4 ) . فياوفيرنوس ، احتمالا تحريف ( فياوقيدنوس ) يونانى است كه در نزد مؤلفان يونانى