333 . حرف 1
آن به سريانى تحلى 2 [ ناميده مىشود ] ، * اما [ حرف ] بابلى به سريانى زوفرا و تحلى بابلاياتا 3 ناميده مىشود .
جالينوس و اوريباسيوس آن را قردمون 4 مىنامند ؛ به هندى هالم 5 ناميده مىشود .
اين حرف دراز است ، و بهترين [ حرف ] در بابل عراق است .
على بن عيسى مىگويد كه اين ثفّا 6 ست ؛ فكر مىكنم [ واژهء ] حرف از حرّيف مشتق مىشود كه بر مزهء تند و گزنده زبان [ دلالت دارد ] .
اوريباسيوس مىگويد كه [ حرف ] بابلى همان ثلاسفى 7 است .
ابو حنيفه مىگويد 8 : [ حرف ] همان ثفّاست كه مردم « حب الرشاد » 9 مىنامند .
( 1 ) .
Lepidium sativum L .
( شاهى ، ترهتيزك ) ؛ سراپيون ، 403 ؛ ابو منصور ، 129 ؛ ابن سينا ، 246 ؛ ميمون ، 163 . حرف به معناى شاهى آبى
Nasturtium officinale R . Br .
نيز مىتواند باشد ؛ ميمون ، 163 ؛ عيسى ، 1 124 .
( 2 ) . تحلى ، قس .
I , Low
، 508 ؛ نسخهء فارسى : تجلى .
( 3 ) نسخهء الف : و بالبابلى و بالسريانى اغرمدا و ايضا تحلى بابلاياتا ، بايد خواند و البابلى منه بالسريانى زوفرا و ايضا . . . قس . بر بهلول ، 21 2068 ؛
I , Low
، 509 . نسخهء فارسى : و حرف بابلى را تحلى بابلا گويند .
( 4 ) . قردمون - يونانى ، ديوسكوريد ،
II
، 155 .
( 5 ) . نسخهء الف : اهالوا ، نسخهء فارسى : اهاليو ، بايد خواند هالم قس .
Platts
، 1216 ؛
Dutt
، 116 .
( 6 ) . الثفاء ، قس .
Lane
، 339 ؛ عيسى ، 1 124 .
( 7 ) . ثلاسفى - يونانى ، نك . شمارهء 49 ، يادداشت 2 و شمارهء 199 .
( 8 ) . ابو حنيفه ، 276 .
( 9 ) . حب الرشاد ، قس . بيطار ، 578 . نسخهء فارسى مىافزايد : « اهل ماوراء النهر او را سپندان گويند و در برخى جاها ترهتيزك گويند » .
334 . حرض 1
- اشنان
اين اذرقوس و اذرقين 2 ، به سريانى حلّاد قاصرى 3 ، به فارسى اشنان گازران 4 است .
( 1 ) . يا حرض (
Lane
، 548 ) ، مترادف اشنان -
Salsola kali L .
است ؛ نك . شمارهء 61 . اين عنوان در حاشيه نسخهء الف نوشته شده ، در نسخههاى پ و فارسى حذف شده است .
( 2 ) . اذرقوس و ايضا اذرقين - يونانى ، نك . شمارهء 61 ، يادداشت 10 .