مىشود ؛ و اين موافق نص مروى و معمولٌ به نزد جماعتى است ، و ممكن است اعتبار به تنزيل به منزلهء لقطه باشد ، و تعريف و اين كه تا يك سال باشد و تخيير مالك ظاهر بعد از تصدق ، محمول به فضل باشد ؛ و ممكن است اشدّ بودن حكم اخذ در چنين موضوع خاص ظاهر در عدوان در أخذ ، و چون حكم خاص در موضوع خاص منصوص است پس احتياط در عمل به خصوصيات آن است ؛ و گذشت كلام در حدّ تعريف مطلق لقطه و در ضمان متصدّق در مطلق لقطه و عدم آن .
و آن چه در يد كافر بوده اگر محترم بوده پس مثل يد مسلم بر مال است .
حكم مالى كه در خانه يا صندوق شخصى يافت مىشود
3 - كسى كه در خانه يا صندوق خودش مالى را ديد و ندانست كه مال خود او است يا آن كه مال خود او نيست بلكه مشكوك شد ، پس مقتضاى يد صاحب خانه يا صندوق ، مملوك بودن براى او است حتى در صورتى كه ديگرى هم رفت و آمد مىنمايد و در صندوق با اذن ، تصرّف به اخراج و ادخال مىنمايد لكن يد او تابع يد مالك است ، لكن مقتضاى نصِّ صحيحِ معمولٌ به ، محكوميت به حكم لقطه است در صورت مشاركت غير در تصرّف در خانه ؛ و ممكن است حمل نص بر مشاركتى كه موجب استيلاء بر خانه و صندوق و نحو آنها باشد كه يد اختصاصيّه نباشد ، كه اگر يدى اقوى از غير نباشد در اطراف احتمال ، رعايت مشاركين به تعريف و اعلام آنها مىشود و پس از دفع احتمالات به تعريف ، مخصوص واجد صاحب يد است تا علم بخلاف آن حاصل باشد ، و اين مستبعد نيست ، لذا در تعريف ، اقتصار بر مجامع احتمال وجود مالك در آنها مىشود ؛ پس با محصوريت مشاركين ، اقتصار به اعلام آنها مىشود ، و با عدم ، رعايت احتمالات لقطه مىشود مثل منازل عامّة اگر چه مملوك بعضى باشد ، و گر نه حكم به مقتضاى يد منحصره مىشود .
مالكيّت بعد از تعريف يك سال يأس
4 - ملتقط ، مالك مىشود بعد از تعريف تا يك سال يا يأس ، در آن مورد كه محكوم به ملكيت او مىشود با نيّت تملك ، و اگر تملك به عوض است با صيغه تملك . و در