تساوى پوست با غير آن در حكم
و پوست و غير آن در ارض اسلام ( كه جلد مطروح ، محكوم است در آن به طهارت ) فرقى ندارد .
استحباب مؤكَّد اشهاد بر لقطه
و مستحب مؤكَّد است اشهاد بر لقطه تا در معرض نسيان و مخلوط بودن به اموال شخصيه و عروض موت و غفلت ورّاث يا تسامح آنها به سبب امن از اطلاع مؤمنين نباشد .
مسائل پنجگانه
آن چه كه در بيابان يا خرابه ها يا زمينهاى بدون مالك پيدا شود
1 - آن چه پيدا مىشود در بيابانها ( كه اصلًا معمور شدن آنها در سابق معلوم نيست ) يا خرابه هائى كه اهلش مفقود شدهاند يا از آنجا كوچ كردهاند و طريقى براى شناختن آنها و محلّ آنها نيست ، يا آن كه در زمينى كه مالك ندارد مدفون شده باشد با اثر اسلام يا بدون آن ، مثل لقطهء كمتر از درهم است در حكم و مال واجد است در صورتى كه مالك آن معلوم اجمالى نباشد تا به تعريف ، ممكن باشد شناختن تفصيلى آن و ايصال به او ، چه آن كه از موارد وجوب تخميس كنز باشد يا نه .
و حكم ، مورد فتواى اصحاب و منصوص در نصوص فارقهء بين دار معموره و خربهء بدون صاحبِ معلوم است مانند دو صحيحه « محمد بن مسلم » و مرسلهء « فقيه » ؛ و با الغاء خصوصيت در خانه و در نقد ، تعدّى به آن چه در فتاوى مذكور است مىشود ؛ بلكه در بعض از دو قيد در بعض موارد ، تعدىِ اولويّت ، ثابت است چنانچه محكىّ از « رياض » است در تعدى از ارض خربة به غير آن كه مذكور در « رياض » است با نقل موافقت « نهايه » و حلَّى و غير آنها .
حكم گنج پيدا شده در زمين بدون مالك
و همچنين اگر گنجى پيدا نمود در زمينى كه مالك ندارد مال واجد است اگر چه ما عداى خمس باشد ؛ و اگر مالك دارد تعريف به مالك بشود يعنى بعض صفات آن را