فصل هشتم كفارهء قتل
كفّاره انواع قتل
در قتل عمدى ، كفارهء جمع بين خصال ثلاث واجب است . و در قتل خطائى و شبيه عمد ، كفارهء مرتّبه لازم است در صورت مباشرت قتل نه تسبيب به آن ؛ و در صورتى كه تسبيب عمدى باشد و صدق كند قتل عمدى ، در وجوب كفاره و آن كه كفارهء جمع است يا مرتّبه تأمل است .
اختصاص كفاره به قتل مسلم مطلقا
و فرقى در وجوب كفاره به قتل مسلم نيست بين مرد و زن ، و حرّ و عبد ، و صبىّ و صبيّه ( بلكه جنين بعد از ولوج روح در او ) ، و مجنون و مجنونه . و در مملوك قاتل عمد خلاف است بحسب نصّ و فتوى ، و احوط جمع است بين خصال ثلاثه .
و در قتل كافر ، چه ذمّى يا مُعاهَد يا غير اينها باشد و قتل عمدى يا خطائى باشد ، كفاره لازم نيست .
كشتن مسلمى در دار الحرب عمداً يا خطاءً
اگر مسلمانى را در دار الحرب عمداً به قتل رسانيد با علم به اسلام او ، بر او است قصاص و كفاره جمع ؛ و در خطأ ، ديه و كفارهء مرتّبه لازم است ، در صورت عدم ضرورت در قتل مثل صورت تترّس كفار به مسلم ، بدون فرق بين هجرت بعد از اسلام در آن و عدم آن و عود براى حاجتى يا بدون آن . و اگر اعتقاد پيدا كرد كه كافر حربى است به واسطهء بودن در دار الحرب و نحو آن پس كشت او را ، قصاص نيست ، و احوط ثبوت ديه است اگر چه اظهر عدم ثبوت ديه است ، چنانچه اكثر نافى هستند ، و كفاره ثابت است .