تخطي إلى المحتوى الرئيسي

جامع المسائل ( فارسي ) — صفحة 66

مساهمون:

ص٦٦

حكم حيوانى كه داخل خانهء شخصى شود

10 - براى مالك است اخراج بهيمهء مملوكهء غير كه داخل خانهء شخصى بشود اگر مستلزم اتلاف آن نباشد . و اگر مستلزم اتلاف آن باشد اعلام مالك يا ولى او مىشود ، و در صورت امتناعْ اخراج مىشود با تضرّر به بقاى آن . و با عدم تضرر محكى از « تذكره » جواز اخراج است ؛ و احوط مراجعه به حاكم است و با نظر او صلحى مشروع انجام داده شود كه مناسب با موارد خاصه باشد ، كه از آن جمله ابقاى با اجرت حساب شده از انتفاع به بهيمه در مورد قابليت انتفاع است ؛ و بالجمله با حرجيّت ابقا ، جواز اخراج متلِف بى وجه نيست .

لزوم رفع اشغال از ملك غير

11 - و بر مالكْ واجب است تخليص ملك غير ، از اشغال ملك ديگرى ، چه بهيمه باشد يا غير ، در صورت مطالبه يا اضرار ؛ چنانچه بر مالك زمين ، تسليم مالِ غيرْ به صاحبش لازم است در صورت استلزام اتلاف يا حكم اتلاف . و در غير اين صورت ، اخراج قبل از اعلام و تسليم جائز است ، چنانچه گذشت ؛ و احوط تسليم است اگر قبض و تصرفى نكرده باشد و گر نه واجب است .

مصالحهء صاحب شاخهء درخت با مالك فضاى آن

12 - جائز است صلحِ مالكِ اغصان با مالكِ هوا يا جدار ، بر ابقاى آنها به عوضى بنا بر اظهر ؛ و لازم نيست تعيين مدت اگر چه بحسب نتيجه ، اجاره است ؛ و ممكن است متيقّن ما دام المملوكان لمالكهما باشد مگر آن كه تعيين مدت يا تصريح به دوام شده باشد ؛ و استظهار دوام مطلقاً ممنوع است ؛ حتى در موارد عدم جواز رجوع ، تعدّى از زمان مضرّ بودن ، رجوعْ ممنوع است ، و محتاج است زائد به اذن يا صلح مجدّد . و در صورت جعل مصالَحٌ عليه ، جزئى از ثمره درختِ مائل به طرف جار يا تمام آن ، احوط ضميمهء مقدار معلوم است اگر چه قليل و مشروط به مجهول الوجود و الكمّيه باشد .