است .
امهار دو عبد و انكشاف خلاف
و اگر امهار كرد دو عبد را ، يكى حرّ يا مستحَق ظاهر شد ، آيا عبد و قيمت حرّ در تقدير عبديتْ مهر مسمّى است ، يا مهر المثل به استثناى قيمت عبد كه خودش موجود است ، پس ملفّق مىشود مهر از مسمّى و مهر المثل ، و در تقدير اوّل ، تمام ، مهر مسمّى است ؟ دو وجه است ، و اولى خالى از رجحان مختصرى نيست ؛ و احتمال خيار فسخ تبعض كه موجب ضرر امهار است قائم است در تقدير اوّل ، و لازمه اش بعد از فسخ ، مطالبهء مهر المثل است تماماً ، و گر نه از تبعّض خارج نمىشود به فسخ ؛ و احتياط مناسب ، در محلش است .
تغاير اصداق در اعلان و اسرار
اگر متغاير شد اصداق ، در اعلان و اسرار ، نافذْ مقدم است . و در صورت وقوع در يك دفعه ، محتمل عدم نفوذ هيچ كدام ، و عدم نفوذ در زيادتى ، و اوّل اقرب است .
و اگر بر حسب تبانى دانستند مقصودشان از الفين الف است ، در الف نافذ است نه در عبارت ؛ بلى در مقام مرافعه ، حكم به ظاهر لفظ مىشود ، اگر معارض به ظهور حال در قرينيّت بر خلاف نباشد ، و گر نه عمل به اقوى در حكم مىشود ، و با اجمال حكمى ، موافق مهر المثل را حاكم اثبات مىنمايد .
اگر در سرّ مهرى تعيين كردند و در علانيه مهر ديگرى را بدون قصد ، اولى كه مقصود است ، بىاثر است اگر در عقد مذكور نيست ، و دومى كه مذكور است بى اثر است ، چون كه مقصود نيست ، و حالْ مثل صورت عدم ذكر مهر است .
ضمان زوج در مهر
مهر در ضمان زوج است تا آن كه تسليم زوجه نمايد ، پس اگر تلف شد قبل از تسليم ، با مطالبه يا بدون آن ، ضامن مثل يا قيمت آن در روز تلف است ، و احوط قيمت اعلى از تلف تا وقت ادا است .