حرمت با نظر و لمس
و اما منظوره و ملموسه ، در صورتى كه نظر و لمس متعلق به حرام بر غير مالك باشد ، پس بر پدر و پسر او ، بر حسب آن چه مشهور است بر حسب فتوى و روايات ، حرام مىشود . و اين حكم اگر چه موافق احتياط است ، خصوصاً در منظوره و ملموسه پدر نسبت به پسر ، لكن اظهر چنان كه « فاضلين » و جماعتى اختيار كردهاند عدم حرمت است . و همچنين نظر به اجنبيه ؛ و همچنين نسبت به مادر منظوره يا ملموسه ، و دختر او ، چه سابق بر ملك با وطى باشد يا لاحق به آن ، اگر چه محل احتياط است .
و تفصيل جماعتى بين اب و ابن ، موجب اشدّيت احتياط است ، و موجب ضعف در شهرت عمل به روايات جامعه است .
و همچنين در ربيبه با عدم دخول به مادر ، نظر و لمس ، به جاى دخول محسوب مىشوند بحسب احتياط مذكور در امه و حره ، كه دختر امه مزوجه يا حره باشد .
و بنا بر نشر حرمت به نظر و لمس ، وجه و كفين و آن چه عادتاً ظاهر مىشود ، ناشر نيست اگر چه با شهوت باشد ؛ و همچنين در صورتى كه نظر ، مسبوق و مقارن با شهوت نباشد ، بلكه براى احداث شهوت باشد .
و در اين فرض ، فرقى بين مواضع بدن نيست اگر چه فى الجمله حرام باشد ؛ و همچنين در موضعى اگر براى معالجه و نحو آن باشد . و دور نيست مصحوب شهوت در اين صورت ، مثل مذكور در وجه و كفين باشد .
تساوى نسب و رضاع در حكم مصاهرت
و فرقى در حكم مصاهرت ، بين نسب و رضاع نيست ، و همچنين فرقى بين امهء مملوكه يا محلَّله نيست .
[ بحث دوم ] مسائل تحريم جمع
جمع بين دو اخت در عقد
1 - اگر جمع بين دو خواهر كرد ، عقد سابقه صحيح است ، و عقد لاحقه كه فراغ از آن