تخطي إلى المحتوى الرئيسي

جامع المسائل ( فارسي ) — صفحة 332

مساهمون:

ص٣٣٢
اصابت نمايد ، اميد اصابت در ده باقى مانده و خطأ صاحب خودش در آن دارد ؛ و براى دوّمى هم بعد از محاطَّه عشره به عشره ، عدد مشروط اصابت حاصل نمىشود چون بيش از دو اصابت ندارد ؛ پس در اين صورِ مذكوره ، اجبار مىشود صاحب اكثر بر اكمال و وفاى به مقتضاى عقد . و اگر فائده نباشد به واسطهء مغلوبيّت بر هر تقدير ، اجبار نمىشود ، مثل آن كه يكى در پانزده رمى اصابت كرد و ديگرى در آن عدد ، پنج اصابت نمود ؛ پس با اصابت او در پنج رمى باقى و خطأ صاحبش ، مغلوب است ، چون براى صاحب او بعد از محاطَّه ، پنج اصابت زائد خواهد بود و فائده اى براى او در اكمال بيست نخواهد بود .

مالكيّت سابق بر عوض با تماميّت مسابقه

4 - با تماميّت مسابقه ، سابق مالك مىشود عوض را ، يا آن كه كشف مالكيّت او به خصوص از حين عقد مىشود و تصرّفات مالكيّهء او سائغ و نافذ است در آن . و اظهر جواز اشتراط اطعام اصحاب مسبوق است ، سابق را . و همچنين مثل اين شرط در اجرت در اجاره نافذ است ، بخلاف شرط استحقاق غير متسابقَين يا غير اجير ، عوض را .

لوازم فساد عقد

5 - اگر عقد سبقْ فاسد بود و خصوص مسبوق ، عالم به فساد بود ، اظهر ضمان اجرت المثل است براى سابق ، چه آن كه فساد به واسطهء آن كه عوض مستحَق غير بوده ، باشد يا به جهت ديگر . و احوط براى مسبوقْ ضمان است مطلقاً حتى در صورت جهل به فساد ، نه در صورت علم سابق به فساد .

تغيير عقد مسابقه

6 - اگر سبقت محقّق شد براى يكى ، پس سابق گفت : « طرح زيادتى به عوض مىنمايم » قبل از تمام مسابقه و بدون تقايل در اثنا ، اظهر عدم جواز تغيير عقد مسابقه است با اين گونه امور ، چه دعواى صلح بشود و چه جعاله ، زيرا استحقاقْ فعليّت پيدا