تخطي إلى المحتوى الرئيسي

جامع المسائل ( فارسي ) — صفحة 436

مساهمون:

ص٤٣٦
نصف ثمن » . و اگر بگويد : « فروختم به الف » و مشترى بگويد : « قبول كردم به الف و خمسمائه » ، اظهر صحّت معامله است به الف ، مگر در صورت احتمال غير غالب كه مقصود بايع ، به شرط لا ، و مقصود مشترى ، غير به شرط لا باشد ، يا آن كه به شرط شىء باشد .

مقبوض به بيع فاسد

مقبوض به بيع فاسدِ در شرع ، در حكم مقبوض بدون بيع و اذن است ، چه آن كه بيع به عقد باشد يا به معاطات ، چه آن كه سبب فساد در عقد باشد يا در غير عقد ؛ پس ضامن است آخذ ، عين و منافع آن را . و در صورت علمِ دهنده به فساد ، اظهر عدم ضمان آخذ است در واقع . و اظهر جريان اين حكم است در عقود غير مضمنهء فاسده ، مثل هبه و عاريه در تقدير ضمان و در عدم ضمان . و اعتبار در مضمون ، به اعلى القيم از يوم التلف تا يوم الدفع است بنا بر احوط در قيميّات .

شرايط صحّت بيع

1 - بلوغ

معتبر است در نفوذ تصرّفات وضعيّه به بيع و شراء و نحو آنها « بلوغ » ؛ پس نافذ نيست از صبىّ ، معاملات انشائيّه بنحو استقلال از ولىّ . و اما با اذن ولىّ يا اجازه او ، پس با عدم قابليّت انشاءِ معامله ، يا استصحاب عدم آن ، نافذ نيست تصرّفات او ؛ و با قابليّت معلومه ، اظهر ، نفوذ تصرّفات انشائيّهء او است و احتياج به اذن و اجازهء ولىّ دارد . و كشف رضاى او به سبب شاهد حال بر آلت بودنِ صبىّ عاقل مميّز ، دور نيست ؛ و اگر نشد ، با اجازه صحيح مىشود به صحّت تامّه ، و مسلوب العباره نيست بنا بر اظهر از صحّت تأهّليّه .

2 - عقل

اما مجنون اطباقى يا ادوارى در زمان جنون ، پس مانند نائم و هازل و ساهى و غافل و مغمى عليه و سكران بنحو فقدان تمييز ، پس مثل صبىّ غير مميّز ، مسلوب العباره مىباشند