16 - ازالهء مو
شانزدهم - ازالهء مو است از بدن خود يا غير خود ، مُحِلّ باشد آن غير يا مُحرِم ، هر چند يك مو باشد ، مگر به جهت ضرورت ، مثل كثرت شپش و درد سر و موى چشم كه اذيّت كند ، و باكى نيست به آن چه بىقصد كنده مىشود در وقت وضو بلكه غسل « 1 » و فديهء سر تراشيدن ، هر چند به جهت ضرورت باشد ، « يك گوسفند » است يا « سه روز روزه » ، يا صدقه « ده مُدّ بر ده مسكين » ، « 2 » و بعضى گفتهاند : « دوازده مُدّ بر شش مسكين » ؛ و احتياطاً اختيار گوسفند است « 3 » .
و همچنين هر گاه زير هر دو بغل خود را ازالهء مو كند ، بلكه زير يك بغل را على الأحوط بل الأقوى « 4 » . و هر گاه دست بكشد به سر يا به ريش خود و يك مو يا دو مو « 5 » بيفتد ، يك كفّ از طعام ، صدقه كند .
17 - پوشانيدن سر براى مردان
هفدهم - پوشانيدن مرد است سر خود را حتى به گِل و حناء و حمل چيزى بر سر على
هامش
« 1 » يعنى به سبب وضو يا غسل ، و اظهر عدم وجوب فديه است . و اما به سبب مسّ و وضع در غير طهارت ، پس فديهء جائز آن خواهد آمد كه كفّى از طعام است .
« 2 » احتياط در رعايت اكثر از اشباع و مُدّ است .
« 3 » ظاهراً رعايت اين احتياط ، لازم نيست مطلقاً ، حتى در متعمّد .
« 4 » بلكه اقوى ، قول اصحاب است كه در كَندن موى زير هر دو بغل ، گوسفند است ، و در موى يكى ، اطعام سه مسكين است .
« 5 » بلكه چيزى از مو مطابق نصّ و فتوى . و عنوان ساقط شدن مو به مسّ لحيه يا وضع يد بر آن يا سر ، با عدم اطمينان به ساقط شدن مو ، غير ازالهء غير عمديّه است كه فديه ندارد ، اگر چه هر دو جائز است . و همچنين جائز است بدون فديه ، ازالهء ناسىِ حكم يا جاهلِ به آن على الأظهر .