از قرن هشتم پيش از مسيح عليه السلام تا نيمههاى قرن نوزدهم مسؤوليت تلگراف پيكرسانى را در ميان اقوام گوناگون بر عهده داشتهاند . تا اينكه مورس و واتسون در سال 1844 ميلادى تلگراف برقى را اختراع كردند كه بىشك بهرهء عظيمى از اين كشف به دنياى انسانيّت رو آورد . و مىتوان گفت كه اين يكى از زمينههاى پيشرفت تمدن بشرى بود و آن را به سرعت منتشر ساخت ليكن در اينجا مىگوييم تمامى اين بهرهورىها آيا مىتواند كوششهاى آن كبوتر پيكرسان را در اذهان ما به فراموشى سپارد ؟ !
جهت اطلاع بيشتر مىگوييم اوّلين بار مردى از جزيره أو چين ( از جزاير يونان ) كبوترى را به عنوان پيكرسان برگزيد . وى به هنگام شركت در بازيهاى المپيك ، در سال 776 پيش از ميلاد حضرت مسيح به آتن آمد و كبوترى را از آشيانهاى كه در ميان جوجههاى خويش بود با خود به همراه برد . هنگامى كه در بازيها به برترى دست يافت .
آن كبوتر را رها ساخت . كبوتر به آشيانهء خويش بازگشت و بدين ترتيب خانواده او از موفقيت آن مرد در بازيها آگاه شدند . از آن پس يونانيان و روميها و عربها و مصريان در پيكرسانى از اين حيوان استفاده كردند . مصريان ، به ويژه در دوران ايّوبيان و فاطميان داراى ادارهاى براى پيكهاى خويش بودند . آنان در هر سويى خانهء كبوتر ساختند كه هر يك به ديگرى نزديك بود . هر گاه قصد آن مىنمودند كه پيكى را بفرستند ، در نزد خود كبوترى از آن سمت داشتند پس نامه را در ميان دوبال او مىگذاشتند و او را در آسمان رها مىكردند .
بدين منظور آنان همواره خبرى را در دو نامه يادداشت مىكردند و به وسيلهء دو كبوتر مىفرستادند ؛ زيرا در محاصرهاى كه فرنگيان از شهر « عكا » به عمل آوردند .
مسلمانان در حصار قرار گرفته نامهاى را به وسيلهء كبوتر پيكرسان به سوى « صلاح الدين ايوبى » ارسال كردند ليكن اين كبوتر از سوى كبوتر شكارى ديگرى مورد تعقيب قرار گرفت و زخمى شد و بر زمين افتاد در نتيجه لشكريان دشمن از نقاط ضعف طرف مقابل آگاه گرديدند .
همچنين هنگامى كه « لوئيس نهم » پادشاه فرانسه در سال 1270 ميلادى با لشكر خويش به « دمياط » وارد شد به سوى « المنصوره » به پيش راند « ملك كامل » پادشاه مصر
الرحلة الحجازية ( سفرنامه حجاز ) ( فارسى ) — صفحة 283
مساهمون: انصارى
ص٢٨٣