تخطي إلى المحتوى الرئيسي

الرحلة الحجازية ( سفرنامه حجاز ) ( فارسى ) — صفحة 202

مساهمون:

ص٢٠٢
سال 1229 هجرى ، ميان او و وهّابيان همزمان با آغاز سال 1230 هجرى جنگى رخ داد كه در نتيجهء آن جنگ محمدعلى بر « تربه » ، « رينه » ، « بيشه » و « عسير » دست يافت . او همواره بر هر قسمتى كه دست مىيافت پس از تنظيم كارها و امور آن شخصى را به عنوان امير براى آن مكان تعيين مىنمود و همچنان از منطقه‌اى به سوى منطقه‌اى ديگر در جزيرةالعرب حركت مىكرد تا اينكه در ماه جمادى الاول به مكّه بازگشت . وى پس از آنكه حقوق و مستمرى ويژه اى را براى تعداد فراوانى از اشراف و ديگران - كه مصلحت عمومى اقتضاء مىنمود - قرار داد ؛ اين مستمرى نيز همچنان براى فرزندان آن افراد پرداخت مىگردد . وى پس از تعيين « حسين پاشا الارناء وطى » بعنوان والى مكّه و تعيين فرزندش « طوسون پاشا » بعنوان فرمانده كلّ نيروهاى نظامى حجاز ، به سوى مصر بازگرديد . در ماه شعبان اين سال ، « طوسون پاشا » قرارداد صلحى با « عبداللَّه بن سعود » امضا نمود كه بر پايهء اين قرارداد وهّابيون دست از جنگ و خونريزى كشيدند و حكومت آنان بر حجاز را پذيرفتند . بر اين اساس « ابن سعود » هيأتى از بزرگان قوم خويش را به سوى « طوسون » فرستاد و با او بر عهد و پيمان تأكيد نمود . سپس طوسون ، فرستادگان « ابن سعود » را به مصر نزد پدرش فرستاد بااين كه اين صلح در نظر او پايدار نمىنمود . « طوسون پاشا » در ماه ذى القعده در حجاز باقى مانده و سپس به دستور پدر در ماه ذىالحجه به مصر بازگشت ؛ هنگام ورود او ، شهر بسيار آذين گرديده بود ، چون در هنگام غيبت او از مصر ، فرزندش « عباس پاشاى اول » نيز به دنيا آمده بود . طوسون پاشا همچنان در مصر باقى ماند تا اينكه در سال 1231 هجرى در سن بيست سالگى به بيمارى طاعون درگذشت . محمدعلى در محرم سال 1232 هجرى فرزندش « ابراهيم پاشا » را براى محو و نابود كردن اثر وهّابيون ، به حجاز فرستاد . وى همراه لشكر انبوهى به مكّه حركت كرد و از آن جا به سوى « درعيه » عزيمت نمود ، هنگاميكه به مكانى بنام « مرنان » رسيد ، ميان او و وهّابيان جنگ سختى درگرفت كه به پيروزى او پايان پذيرفت . پس از آن بر شهر « شقراء » نيز دست يافت سپس به سوى « درعيه » به حركت درآمد