گاه جريان باد از پنجرهها و بادگيرهاى غربى به درون خانه مىوزد و در يك لحظه قطع مىشود و از سمت شرقى يا شمالى يا جنوبى به درون خانه جريان پيدا مىكند ، بنابراين همچنان در حال تغيير مىباشد . بدين سبب خانه هاى آنان داراى منافذ بسيار و غالباً در جهات چهارگانه مىباشد تا اينكه از جريان هوا در هر سو محروم نمانند .
باد دريايى كه همان باد غربى است بهترين و خوشايندترين هوا به شمار مىآيد ، زيرا از سمت دريا مىوزد . پس از آن بهترين هوا ، هواى شام است كه بدان « شمال » نيز مىگويند ، زيرا از شمالِمكّه جريانپيدا مىكند . امّاباد جنوبى و شرقى هر دو گرم مىباشند .
هواى مكّه در ايام حج به علت ازدياد ساكنين آن و عدم توجه آنان به نظافت و پاكيزگى بسيار آلوده مىباشد و به همين علت در زمستان بيماريهاى ريوى فراوان است . و به هنگام تابستان در نتيجه تابش شديد اشعه آفتاب ، خونريزى ، بيماريهاى چشمى و كبدى و دستگاه گوارش و بيمارى « والدوسنتاريا » به ويژه در كودكان ، به علت استفادهء ماهى گنديده و ميوههاى نارس ، فراوان ديده مىشود . همچنين به هنگام گرما ، تب در ميان مردم فراوان به چشم مىخورد كه به علت استفاده آبهاى غير بهداشتى و فاسد مىباشد . بيمارى آبله در ميان مردم ، فراوان يافت مىشود بطوريكه مرگ و مير با آن سالانه به بيش از دو در هزار مىرسد لازم به تذكر است كه بيمارى و با در مكّه وجود نداشت تا اينكه در سال 1246 هجرى كه برابر با سال 1825 ميلادى است ، اين بيمارى را گروهى از حاجيان هندى به اين ديار منتقل كردند و تا كنون نيز وجود دارد و وضع بدين منوال مىباشد و در صورتى كه دولت توجّه بيشترى نسبت به اين گونه حاجيان هندى و جاوهاى بنمايد و قرنطينهء بهداشتى آنان را پيش از ورود به جدّه ، در جزيره قمران « 1 » با شدت بيشترى زير
هامش
( 1 ) . جزيره قمران واقع در درياى سرخ و شمال جزيره به فاصلهء چهل ميل از آن و در فاصلهء 480 مايل جدّهقرار گرفته است .
در اين جزيره ساختمانهاى متعدّدى جهت قرنطينهء بهداشتى از سوى دولتِ عليّه ( عثمانى ) بنا گرديده بود .
به طورى كه اين تعداد براى ورود مسافرين و قرنطينه آن كافى به نظر مىرسيد .
در صورتى كه دولت ورود هنديها و جاوهاى ها را به بندر جدّه منوط به داشتن پروانهء بهداشتى از قمران قرار مىداد نه تنها به سود اين سرزمين بلكه به سود تمامى كشورهاى جهان بود . و از سوى ديگر برچسبى كه فرنگيان به مكّه نسبت داده و ادّعا مىكنند كه بيمارى و با از مكّه سرچشمه گرفته و جهانيان را مبتلا مىنمايد ، بر طرف مىگردد .