[ 149 ] س - آيا در اجاره براى اعمال حج لازم است اجير و مستأجر از يكديگر سؤال كنند كه مقلد چه كسى هستند يا نه ؟
ج - لازم نيست ، و اجير مطابق تقليد خودش عمل مىكند . ( 1 ) [ 150 ] س - نايب چند ماه قبل از حج به بلد منوب عنه مىرود و به عنوان نيابت حج حركت مىكند و به وطن خودش يا محل ديگرى مىرود ، و در ماه ذى حجه كه عازم حج مىشود ، ديگر به بلد منوب عنه نمىرود ، كافى است يا نه ؟ و چه وقت بايد برود ؟
ج - كافى است .
[ 151 ] س - در موردى كه مرحوم پدرم فرموده بود پسر بزرگ نيابتا به مكه برود و من كه پسر بزرگ هستم به وسيلهء ارث مستطيع شدهام اما تا كنون نتوانستهام سهم خود را به پول مبدل كنم ، آيا مىتوانم با اين حال به جاى پدر حج به جا آورم يا نه ؟
ج - با فرض حصول استطاعت مالى براى خودتان ( 2 ) و لو از بابت ارثيه اگر امكان فروش و صرف قيمت در حج را داريد بايد اول براى خودتان حج به جا آوريد ، و براى پدر بعدا انجام دهيد يا ديگرى را نايب بگيريد . ( 3 ) [ 152 ] س - آيا جايز است براى نايب در طواف عمرهء تمتع يا طواف حج كه طواف را در غير موسم حج به جا آورد يا نه ؟
شرح
( 1 ) - آية الله بهجت : به مسأله قبل مراجعه شود .
آية الله خوئى : اگر اجير بتواند اعمال را به نحوى انجام دهد كه بداند مطابق تقليد منوب عنه واقع مىشود ، و در صورتى كه عمل طبق فتواى مقلَّد منوب عنه به نظر نايب باطل باشد ، بايد عمل به احتياط كند .
آية الله تبريزى : بنا بر احتياط مراعات تقليد منوب عنه را بنمايد .
( 2 ) آية الله غروى : چون فرض مسأله در عدم تمكَّن از فروش است مىتواند پسر بزرگ به جاى پدر حج به جا آورد .
آية الله خوئى : به حاشيهء مسأله 146 مراجعه شود .
( 3 ) آية الله سيستانى : مگر اين كه وصيت شده باشد كه حج را همان سال استطاعت انجام دهيد در اين صورت اگر مطمئن باشيد كه سال بعد مىتوانيد حج خود را انجام دهيد به وصيّت عمل كنيد و گر نه در آن سال حج خود را انجام دهيد و حج از جانب پدر را سال بعد انجام دهيد .
آية الله مكارم : اگر ميّت شرط مباشرت كرده نمىتواند نايب بگيرد .
آية الله گلپايگانى ، آية الله صافى : اگر حج واجب بر عهده پدر بوده در همان سال نايب بگيريد تا تأخير در انجام وصيّت نشود .