جزء تركهء ميت است يا نه ؟
ج - چنانچه به عنوان مصرف از طرف ولىّ امر به او داده شده ، مالك شده و جزو تركه او محسوب است ، و از منافع آن هم با وجود ساير شرايط مستطيع مىشود . ( 1 ) [ 101 ] س - هر گاه كسى سرمايه يا ابزار كار دارد كه اگر مقدارى از آن را بفروشد مىتواند با آن زندگى كند بدون زحمت ، و با تفاوت آن قادر بر حج است آيا اين شخص مستطيع است ؟
ج - با وجود ساير شرايط ، مستطيع است . ( 2 ) [ 102 ] س - شخصى باغى دارد كه چند سال است درآمدى نداشته ، اما از نظر قيمت براى سفر حج كافى بوده ، صاحب باغ عرفا اطمينان دارد وقتى باغ ثمر بدهد او هم از كار افتاده خواهد شد و بايد از درآمد باغ امرار معاش نمايد ، آيا اين شخص مستطيع است ؟
ج - اگر تمكن از امرار معاش به غير از درآمد آن باغ نداشته باشد مستطيع نيست . ( 3 ) [ 103 ] س - شخصى كه بعد از عمرهء تمتع ديوانه شده ، آيا لازم است كه او را براى حج محرم كنند و وظيفه چيست ؟
ج - لازم نيست و بر ديوانه تكليفى نيست . ( 4 ) [ 104 ] س - اگر دختر بچه سه ساله را مادرش در سفر مكهء معظمه همراه ببرد ، و در ميقات نيت احرام و تلبيه را از جانب دخترش انجام بدهد ، و در طواف عمره و سعى بين صفا
شرح
( 1 ) - آية الله تبريزى : كسى كه در زمان اخذ زكات و سهم سادات مستحق آن باشد ، آن را مالك مىشود و جزء تركه او حساب مىشود . و اگر با آن كسب كند و از راه كسب يا نماء منافعى داشته باشد ، با وجود سائر شرايط مستطيع مىشود و در سهم امام عليه السّلام چنانچه عين آن باقى باشد ، ملك گيرنده نيست و جزء تركه او حساب نمىشود ، و اگر با آن چيزى را خريده و با سهم امام عليه السّلام ثمن آن را اداء كرده ، آن چه را كه خريده مالك مىشود و احكام ملك بر آن بار مىشود .
آية الله خوئى : عين سهم امام كه به اهل علم براى ارتزاق داده مىشود ملك آنها نيست .
آية الله سيستانى : در مورد سهم امام عليه السّلام اگر فقط مجاز در تصرف باشد مالك نمىشود و جزء تركه نيست و موجب استطاعت نمىباشد و اگر از سوى حاكم شرع تمليك شده باشد جزء تركه است و موجب استطاعت و امّا سهم سادات و زكات اگر مستحق بوده مالك است و جزء تركه است و موجب استطاعت .
( 2 ) آية الله مكارم : در صورتى كه فروختن آن مخالف شئون او نباشد .
( 3 ) آية الله مكارم : اگر در حال حاضر و پس از بازگشت زندگى او از طريق ديگر تأمين مىشود حج بر او واجب است .
( 4 ) آية الله بهجت : و تكليف ولىّ او براى احرام غير لزومى در مسأله 8 گذشت .