و خواجه امام زاهد واعظ محمد بن على النوجابادى حديثى روايت كرده است از سلمان فارسى رضى الله عنه كه او گفت رسول صلى الله عليه و سلم [ 1 ] فرمود كه : جبرئيل صلوات الله عليه گفت [ 2 ] به زمين مشرق بقعه اى است كه آن را خراسان گويند . سه شهر از اين خراسان روز قيامت آراسته بيارند به ياقوت [ 3 ] سرخ و مرجان ، و نورى [ 4 ] از ايشان مىبرآيد [ 5 ] ، و گرد بر گرد اين شهرها فرشتگان بسيار باشند ، تسبيح و تحميد و تكبير مىآرند ، اين شهرها را بر عرصات [ 6 ] آرند به عز [ 7 ] و ناز ، چون عروسى كه به خانهء شويش برند . و هر شهرى را از اين شهرها هفتاد هزار علم بود ، در زير هر علمى هفتاد هزار شهيد بود ، و به شفاعت هر شهيدى هفتاد هزار موحد پارسى گوى نجات يابند [ 8 ] . و به هر طرفى [ 9 ] از اين شهرها از راست و از چپ [ 10 ] ، و از پيش ( و از پس ) ده روزه راه بود كه همه شهيد باشند [ 11 ] .
( حضرت ) رسول [ 12 ] صلى الله عليه و سلم گفت يا جبرئيل [ 13 ] نام اين شهرها بگوى . جبرئيل عليه السلام گفت نام [ 14 ] يكى از اين شهرها را به تازى [ 15 ] قاسميه خوانند . ( و به پارسى بيشكرد [ 16 ] . ) دوم را ( به تازى ) سمران خوانند و به پارسى [ 17 ] سمرقند . سيوم را به تازى [ 18 ] فاخره خوانند ( و به پارسى بخارا ، رسول صلى الله عليه و سلم گفت يا جبرئيل چرا فاخره خوانند ) . گفت از بهر آنكه بخارا روز قيامت بر همه شهرها فخر كند به بسيارى [ 19 ] شهيد . رسول صلى الله عليه و سلم [ 20 ] فرمود :
هامش
[ 1 ] - د : عليه السلام
[ 2 ] - د ، ب : گفت صلوات الله عليه كه - خ : گفت كه
[ 3 ] - د ، خ : از ياقوت - ب : بياقوت - كلمهء ( سرخ ) را ندارد
[ 4 ] - د ، خ : و نور
[ 5 - ، ) ] ت : بر مىآيد
[ 6 ] - د ، م ، ب ، خ : بعرصات
[ 7 ] - ب : و بعز
[ 8 ] - د ، ت ، م ، خ : يابد
[ 9 ] - م : در حاشيه نوشته شده : و بهر رويى
[ 10 ] - د ، خ : و چپ
[ 11 ] - خ : هستند
[ 12 ] - در ش ، ب : افزوده : روز قيامت - م : روزى قيامت حضرت رسول
[ 13 ] - د ، خ : عليه السلام با جبرئيل گفت
[ 14 ] - ب :
( نام ) ندارد
[ 15 ] - د ، خ : شهر به فارسى
[ 16 ] - ش ، ب : يشكرد و دوم - م : يشكر و دوم
[ 17 ] - د ، خ : خوانند و دوم را سمران خوانند كه به فارسى
[ 18 ] - د ، خ : به فارسى - م : در حاشيه « بتازى »
[ 19 ] - م ، ب : بر بسيارى
[ 20 ] - د ، ت ، خ : عليه السلام