مؤمن الطاق : خداوند در يك آيه قرآن ما را از تمام اين كتابهاى تو بى نياز ساخته است ! آنجا كه مىفرمايد : « يَا أَيُّهَا النَّبِىُّ إِذَا طَلَّقْتُمُ النِّسَاءَ فَطَلِّقُوهُنَّ لِعِدَّتِهِنَّ وَأَحْصُوا الْعِدَّةَ » ؛ اى پيامبر ! هر زمان خواستيد زنان را طلاق دهيد در زمان عدّه ، ( كه از عادت ماهانه پاك شدند ) آنها را طلاق گوييد ، و حساب عدّه را نگه داريد . « 1 »
ابوحنيفه : آيا از دوستت جعفر بن محمّد چيزى دربارهء اين مسأله سؤال كردهاى كه اگر گاوى از دريا خارج گردد گوشت آن حلال است يا نه ؟ !
مؤمن الطاق : بله ، او به ما فرموده : هر حيوانى كه فلس داشته باشد آن را بخور ، خواه شتر باشد يا گاو و هر چه فلس ندارد حرام است « 2 » و تزكيهء ماهى به اين است كه در خارج آب بميرد . « 3 »
خوراكىها و آشاميدنىهاى حلال و حرام
حيوانات روى هم رفته سه دستهاند : حيوانات زمينى ، آبى و هوايى ( پرندگان ) و هر يك حكمى دارند .
همانطور كه اشاره شد تمام حيوانات دريايى حرامند به استثناى ماهى فلسدار ، تخم اين حيوانات هم تابع آنهاست ، يعنى در هر مورد گوشت آنها حلال باشد تخم آنها نيز حلال است و در هر مورد حرام باشد حرام .
اما از حيوانات زمينى فقط اين چند نوع حلال گوشت مىباشد : شتر ، گاو ، گوسفند ، گاو وحشى ، قوچ كوهى ، آهو ، گورخر ، ولى گوشت اسب و استر و الاغ
هامش
( 1 ) . سورهء طلاق ، آيهء 1
( 2 ) . گويا ابوحنيفه مىخواست با فرض چنين مسألهء عجيبى دست و پاى « مؤمن الطاق » را كه مىگفت ما قواعدكليهاى از قرآن مجيد و روايات اهل بيت عليهم السلام در دست داريم كه پاسخ به تمام فروعى كه اتّفاق مىافتد مىدهد ، ببندد . ولى او فوراً يك قاعدهء كلى درباره حيوانات دريايى كه از امام صادق عليه السلام شنيده بود ذكر نمود و پاسخ او را به نحو جالبى داد
( 3 ) . الاختصاص ، ص 206 ؛ رجال كشى ، ج 2 ، ص 681 ، ح 718 ؛ بحارالانوار ، ج 47 ، ص 409 ، ح 12 و در همهء اينها به جاى ( مؤمن الطاق ) ( حريز ) آمده است