ترجيح بعضى بر بعضى به غير حق ونزديكست به اين آيت در لفظ و معنى آيتى كه مذكور است بعد ازين آيت نزديك به او و آن قول اوست : ( وأَنِ احْكُمْ بَيْنَهُمْ بِما أَنْزَلَ الله ولا تَتَّبِعْ أَهْواءَهُمْ ) .
و كلمه ء ( أن ) در اين آيت ان مفسره است ومعطوفست بر كتاب در قول او ( وأَنْزَلْنا إِلَيْكَ الْكِتابَ ) يا بر مجموع ( أنزلنا ) بتقدير وأمرنا ان احكم .
الاية الثالثة قوله تعالى فى سورة النساء : ( فَلا ورَبِّكَ لا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيما شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجاً مِمَّا قَضَيْتَ ويُسَلِّمُوا تَسْلِيماً ) ( 65 ) .
يعنى پس سوگند به پروردگار تو اى محمد كه ايمان نمىآورند تا آن كه حاكم گردانند ترا در آن چه محل نزاع واقع مىشود در ميان بعد از آن نيابند در نفسهاى خود تنگى وملالى از جهت آن چه حكم كنى به آن وانقياد كنند حكم ترا انقياد كردنى .
بعضى مفسران گفته اند كه سبب نزول اين آيت آن بود كه نزاع واقع شد ميان زبير وحاطب بنى ابى بلتعه در باب حق الشرب آب رود خانه هاى موضع حره كه در مدينه واقع شده و به آن درختهاى خرماى خود را آب مىدادند ونزد پيغمبر صلَّى الله عليه وآله وسلَّم رفتند .
آن حضرت فرمود به زبير كه اول تو آب ده بعد از آن به همسايه ء خود بگذار حاطب گفت از جهت آن كه زبير پسر عم تست به جانب او حكم كردى آن حضرت متغير شد وفرمود كه اى زبير آب ده بعد از آن ببند آب را بر زمين خود تا آن كه به سرهاى پلها برسد واستيفاى حق خود بكن بعد از آن بگذار .
اول بطريق مصالحه فرمود كه زبير پيش از استيفاء حق خود حاطب را تسلى نمايد .
تفسير شاهي ( توضيح آيات الأحكام ) ( فارسي ) — صفحة 710
مساهمون: أبي الفتح الجرجاني
ص٧١٠