مىشناسيم وتعريف بسيار كردند او را آن حضرت او را طلب نمود گفت كه سوگند مىدهيم ترا به خداى تعالى كه در كتابى كه موسى عليه السّلام از نزد خدا آورده حد زناى محصن ومحصنه را رجم يافتيد يا نه .
گفتند آرى يافتيم و اگر نمىترسيديم از پروردگار آن كتاب كه تورات است من نيز پنهان مىداشتم واعتراف نمىكردم به صدق قول تو .
پس اين آيت نازل شد .
ومراد از مسارعت ايشان در كفر شتاب كردن ايشانست در اظهار كفر وعداوت پيغمبر صلَّى الله عليه وآله وسلَّم مبالغه نمودن در آن هر گاه كه فرصت مىيافتند و آن حضرت از اين جهت بسيار محزون مىشد .
وقول او ( مِنَ الَّذِينَ قالُوا ) بيان آن جماعتست .
و ظاهر آنست كه قول او ( ومِنَ الَّذِينَ هادُوا ) عطف است بر بيان مذكور واشارتست به تقسيم آن جماعت به دو قسم :
( يكى ) منافقان و ( ديگرى ) كافران مجاهر از يهود .
و بر اين تقدير قول او ( سَمَّاعُونَ ) خبر مبتداى محذوفست يعنى ( هم سماعون ) يعنى قسم ثانى يا هر دو قسم قبول كنندگانند مر سخنان دروغ شياطين خود را .
وسماعون دوم خبر بعد از خبر است وسماع صيغه ء مبالغه است از سمع بمعنى قبول كردن ومتابعت نمودن وقول او ( بِأَفْواهِهِمْ ) متعلق است به قالوا .
وقول او ( ولَمْ تُؤْمِنْ ) عطف است و يا حال از فاعل او وقول او ( لَمْ يَأْتُوكَ ) صفت قوم است .
وقول او ( يُحَرِّفُونَ الْكَلِمَ ) استينافست جهت بيان كيفيت كذب قوم ديگر كه ايشان قبول مىكنند آن را و ( ان يقولون ) بيان استيناف مذكور است
تفسير شاهي ( توضيح آيات الأحكام ) ( فارسي ) — صفحة 663
مساهمون: أبي الفتح الجرجاني
ص٦٦٣