( يكى ) آن كه تفضل داده است خداى تعالى ايشان را بر زنان به قوت بدن و كمال عقل وحسن تدبير و به اختصاص نبوت وامامت وولايت واقامت شعاير اسلام وجهاد و شهادت در جميع حقوق وزيادتى نصيب در ميراث و غير آن .
( دوم ) آن كه مردان از مال خود نفقه وكسوه و مهر به زنان مىرسانند .
و ظاهر آنست كه كلمه ء ما در : ( بِما فَضَّلَ الله ) و : ( بِما أَنْفَقُوا ) مصدريه است وضمير : ( بَعْضَهُمْ ) راجع است به مجموع رجال ونساء كه مذكور شده اند .
ومراد از بعض مفضل مردانند و از بعض مفضل عليه زنان .
وفا در قول او ( فَالصَّالِحاتُ ) فاء فصيحه است جهت بيان تفضل بعض زنان است بر بعض بعد از تفضل مردان بر مطلق زنان .
ومراد از قنوت اينجا اطاعت است ومداومت بر آن .
ومراد از غيبت حالات مخفيه است كه در خلوات ميان زن و شوهر واقع شود يا مراد غيبت شوهران است .
ومراد از حفظ آن حفظ زنانست نفس خود را و مال وناموس شوهران را در غيبت ايشان .
چنان كه مرويست از پيغمبر صلَّى الله عليه وآله وسلَّم كه بهترين زنان آنست كه هر گاه نظر كنى بسوى او خوشحال گرداند ترا و هر گاه كارفرماى او را فرمانبردارى كند ترا و هر گاه غايب شوى از او نگاه دارد مصلحت ترا در مال تو ونفس خود ومراد از حفظ خداى تعالى نگاه داشتن خداى تعالى است زنان را از مخالفت وعدم انقياد شوهران وتوفيق ايشان در اطاعت ومحافظت مصلحت شوهران يا نگاه داشتن و رعايت كردن مصلحت زنانست بواجب گردانيدن مهر ونفقه وكسوه ء ايشان بر شوهران ايشان .
تفسير شاهي ( توضيح آيات الأحكام ) ( فارسي ) — صفحة 342
مساهمون: أبي الفتح الجرجاني
ص٣٤٢