و عهد در لغت پيمان بستن است و در شرع پيمان بستن است به صيغه ء معين مثل ( عاهدت الله ان افعل كذا ) وشروط معينه مثل آن كه متعلق او واجب باشد يا مندوب يا مباح .
وبرين قياس است يمين و در عرف بمعنى سوگند است از يمين بمعنى دست راست زيرا كه دأب عرب چنان بوده كه در وقت سوگند خوردن دست راست خوردن بر دست راست يار خود مىزده اند وسوگند مىخورده اند .
و در اين كتاب هشت آيتست :
الاية الاولى قوله تعالى فى سورة البقرة : ( و ما أَنْفَقْتُمْ مِنْ نَفَقَةٍ أَوْ نَذَرْتُمْ مِنْ نَذْرٍ فَإِنَّ الله يَعْلَمُهُ و ما لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنْصارٍ ) ( 27 )
يعنى و آن چه ببخشيد از جنس عطيه يا نذر كنيد از مطلق چيزى كه صلاحيت نذر داشته باشد پس به درستى كه خداى تعالى مىداند آن را و نيست مر ستم كاران را هيچ يارى دهندگانى كلمه ء ما در ما أنفقتم موصوله است يا موصوفه مبتداست وعايد محذوف است يعنى ( نفقتموه ) وبرين قياس است قول او ( نَذَرْتُمْ مِنْ نَذْرٍ ) بمعنى منذور .
وقول او ( فَإِنَّ الله يَعْلَمُهُ ) خبر ما است يعنى خداى تعالى مىداند حقيقت انفاق و نذر شما را وجزاء مىدهد شما را فراخور آن .
و در اين كلام تهديد ووعيد است آنان را كه وفاء نكنند به نذر خود يا در
هامش
بلكه بلزوم نذر تبرعى خصوصا به ملاحظه ء آيه ء ( إِنِّي نَذَرْتُ لَكَ ما فِي بَطْنِي مُحَرَّراً ) يعنى خدايا نذر كردم براى تو آن شخصى را كه در شكم من خلق كرده اى آزاد كه ترا در مسجد عبادت كند . به معونت استصحاب حكم شرع سابق وباين معنى اكثر فقهاء فتوى داده اند چنانچه شيخ طوسى ره در خلاف دعوى اجماع نموده است بر صحت آن .