و شك نيست كه اين تخصيصات منافى اطلاق آيه ء مذكوره وروايات اهل بيت عليهم السلام است و سلام از سنت است مطلقا مگر بر كسى كه اشتغال داشته باشد به معصيتى مثل نرد بازى وشطرنج بازى و غير آن ومگر زن نامحرم .
و اولى آنست كه برخاسته به نشسته سلام كند ورونده به ايستاده وسواره به پياده واسب سوار به خر سوار وصغير بر كبير وعكس نيز جايز است .
چنان كه مرويست از حضرت رسالت پناه صلَّى الله عليه وآله وسلَّم كه سلام مىفرمود بر كودكان .
الاية الثانية قوله تعالى فى سورة الانعام : ( قُلْ إِنَّ صَلاتِي ونُسُكِي ومَحْيايَ ومَماتِي لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِينَ لا شَرِيكَ لَهُ وبِذلِكَ أُمِرْتُ وأَنَا أَوَّلُ الْمُسْلِمِينَ ) ( 162 ) يعنى بگو اى محمد كه به درستى كه نماز من و عبادتهاى من و زندگى من ومردگى من همه مر خداى راست كه پروردگار همه عالميانست بى آن كه شريكى باشد مر او را در اين صفت و به اين اخلاص يا به اين اظهار اخلاص مأمور شده ام وحال آن كه من اول مسلمانانم پس امر من در اين باب امر ايشانست .
بدان كه در تفسير ( نسك ) خلافست بعضى گفته اند كه مراد مطلق عبادتست پس ذكر او بعد از نماز تعميم است پس از تخصيص .
و بعضى گفته اند كه مراد قربانيهائى است كه در ايام حج واقع مىشود .
بعضى گفته اند كه مراد اعمال حج است مطلقا .
و در تفسير ( مَحْيايَ ومَماتِي ) نيز خلاف است بعضى گفته اند كه مراد از محياى اعماليست كه به جا آورده مىشود در حال حياة و از مماتى اعمالى كه بر آن اعمال مرده مىشوند مثل ايمان و اقرار به احكام دين .
و بعضى گفته اند كه مراد از محياى اعماليست كه در حال حيات واقع مىشود بر سبيل تنجيز مثل نماز و روزه وتصدق و غير آن و از مماتى اعمالى كه واقع
تفسير شاهي ( توضيح آيات الأحكام ) ( فارسي ) — صفحة 201
مساهمون: أبي الفتح الجرجاني
ص٢٠١