كار است ، و اين همه در سينى جا نمىگيرد ، به علاوه غذاها بيشتر چربى داراست بر سر سفره مىچينند .
اما شام عبارت است از سوپى كه با قطعاتى از گوشت و سبزى و نخود پخته شده ، و پس از آن پلو با گوشت بر سر سفره مىآورند . چون برنج جاى نان را مىگيرد معمولا نان نمىآورند . اما گاهى چند لواش بر سر سفره مىچينند كه به جاى سرپوش ظرف غذا يا سينى از آن استفاده مىكنند . امّا در مجالس عروسى چندگونه نان بر سر سفره مىآورند .
برابر روى هريك از حاضران دو يا سه لواش مىگذارند ؛ مشتى سبزى تند روى آن قرار مىدهند تا به جاى سالاد از آن استفاده شود . برخى اوقات نمكدانهاى كوچكى روى سفره مىگذارند امّا اين كار عموميّت ندارد . و كم اتفاق مىافتد . غذا را با دست مىخورند بدين صورت كه مقدارى از برنج و پارهاى گوشت برمىگيرند ، با دست به صورت گلوله درمىآورند ، با انگشت بدان نمك مىزنند ، و در دهان مىگذارند ، و بىآن كه خوب بجوند ، آن را همچنان كه ما سوپ مىخوريم مىبلعند .
اين غذا كه بسيار مغذى و مقوى است در مدتى نسبة كوتاه خورده مىشود .
ايرانيان به هنگام صرف غذا كم حرف مىزنند . آنان ضمن خوردن غذاهاى گوشتدار شربت نيز مىخورند . به شرحى كه در صفحات پيش به آن اشاره شد شربت در قدح بزرگى جا دارد و با قاشق چوبى بزرگى كه تو گود است و دستهاى بلند دارد ، و استفاده كردن از آنها بسيار آسان است ، شربت مىخورند . جز اين شربت هيچ نوع آشاميدنى ديگر بر سر سفرهء شام نمىآورند . وقتى سفره برچيده شد آفتابه لگن مىآورند تا حاضران دست خود را با آب گرمى كه در آن است بشويند ؛ و هر كس دستش را با دستمالى كه در جيب دارد خشك مىكند . سپس به هر كس مايل باشد آب يا شربت مىدهند .
چنان كه گفتم پلو عمدهترين غذاى ايرانيان است ؛ بدين مناسبت طرز پختن و خوردنش را مىنويسم . پلو را با تركيب برنج و گوشت و كره درست مىكنند .
دانههاى برنج پس از پخته شدن نبايد شكسته يا خمير يا سخت و سفت باشد . بايد چنان باشد كه اگر ميان دو انگشت بفشارند يا بجوند زود و آسان نرم شود . طرز پختن پلو از بيست نوع تجاوز مىكند . پلو هميشه گوشت گوسفند يا بره و يا مرغ همراه دارد . براى پختن پلو شش يا هفت ليور گوشت گوسفند قطعه قطعه شده و دو جوجه به
سفرنامه شاردن ( فارسى ) — صفحة 835
مساهمون: ژان شاردن
ص٨٣٥