كه پيوسته زمرّد از آنجا استخراج مىكنند وارد ايران شده است .
ايرانيان بر اين باورند زبرجد و گوهر شبچراغ كه ياقوت آتش رنگ است ، و جلا و جلوهء خيرهكنندهاى دارد از معادن مصر استخراج مىشود ؛ و هم ايرانيان براى گوهر شبچراغ جدا از ياقوت آتش رنگ خواص خارقالعاده تصوّر مىكنند و مىگويند گوهر شبچراغ هرجا باشد نور شگفتانگيزى مىپراگند ، و شبهاى تيره را چون روز روشن مىكند ، از اينرو آن را مشعل شب ، شاهمهره ، و پادشاه جواهرات مىنامند . براى گوهر شبچراغ خواص خارق العاده و فوق الطبيعه قائلند ، و براى اين كه موضوع كاملا جنبهء افسانهاى داشته باشد مىگويند گوهر شبچراغ از عنقا يا سر اژدها يا سر سيمرغ كه نشيمنش كوه قاف است ، در وجود مىآيد ؛ و مردم مشرقزمين از كوه قاف شمالىترين كوههاى روى زمين را اراده مىكنند .
ايرانيان ياقوت را عموما به نام ياقوت سيلانى مىنامند ، و ظاهرا چنين مىنمايد لفظ ژاسنت
) Jacinthe (
- ياقوت زرد - را كه ما براى ناميدن ياقوتهايى كه زود شكسته مىشوند به كار مىبريم از اين كلمه گرفته شده است . گرچه معدن ياقوت در سيلان بسيار است ولى منحصر به ياقوت زودشكن مىباشد . مردم ايران ياقوت را بالاكشانى
) Balacchani (
يا سنگ بالاكشان كه همان پگو
) Pegu (
است مىگويند ، و من بر اين اعتقادم نام باله
) Balais (
كه به معنى ياقوت پشت گلى است از اين كلمه گرفته شده است .
چون بيشتر معادن احجار كريمه در مشرقزمين است طبيعى است كه نام اغلب جواهرات از آن سرزمين نشأت كرده است . نام جواهرى كه مخصوص فروشندگان احجار كريمه است نيز از مشرقزمين آمده و در سراسر كشورهاى مشرقزمين تاجران جواهرات را جوهرى يا گوهرى مىخوانند .