استقرارش را استحكام بخشيد .
استخدام و به كار گماشتن افراد متخصص اروپايى خاصه ناخدايان ، مستلزم هزينهء سنگين است ، و افراد محلّى هرگز نمىتوانند جانشين هيچيك آنان شوند .
مخصوصا قادر به هدايت كشتيهاى اروپايى نمىباشند . اما در دزدى و آدمكشى چابك و قوىدستند و قرين ندارند . به همين جهت كمپانى هلند هرگز يكى از آنان را به خدمت نمىپذيرد .
براى تازه گرداندن ذخاير آب مصرفى سرنشينان كشتى هميشه بايد چليكها و ظرفهاى مناسب اين كار در كشتى آماده باشد زيرا ذخاير آب آشاميدنى پس از يك هفته سياه و بد و بدمزه مىشود و اگر آن را تجديد نكنند ، بىگمان سرنشينان كشتى را گرفتار بيماريهاى گوناگون مىكند . بهتر و رساتر بگويم همهء ظرفهاى ذخيرهء آب ، شراب ، سركه ، روغن ، تخممرغ ، چربى و گوشت كه جايشان در انبار كشتى است بايد كاملا نو و پاكيزه باشند ، و با تسمههاى مقاوم در جاى مخصوص خود ثابت و محكم شده باشند . از كار گرفتن كمربندها و تسمههاى چوبى بايد صرفنظر كرد ، زيرا اينگونه تسمهها در برابر حرارت آسان استحكام خود را از دست مىدهند ، خراب مىشوند و در نتيجه خسارتها به بار مىآورند ، چنان كه بر اثر عدم توجه به اين نكته ضايعات زيادى روى نموده است . همچنين استحكام طنابهاى لنگر بايد همواره مورد توجه قرار گيرد و به محض اين كه تابشان از ميان رفت يا ساييده شدند ، و يا عيب ديگرى در آنها نمايان شد بايد عوض شوند . ظاهرا چنين مىنمايد به وجود آمدن اين عيبها و نقصهاى كوچك نبايد موجب زحمت و دلواپسى و نگرانى شود ، اما نه چنين است ، چه بسيار مواقع كه ظهور و بروز همين نقايص كوچك موجب خطر و توقف طولانى كشتى و زيانهاى گرانسنگ شده است . بنابراين كمپانى موظّف است همهء اين دقايق را و گرچه كم اهميّت مىنمايد كاملا مورد توجه قرار دهد . مخصوصا اگر عدهء سرنشينان كشتى زياد ، و بهاى محمولاتش سنگين است بايد در حفاظتش بيشتر بكوشند . اين نكته گفتنى است چنين مىنمايد در سرزمين هلند لوازم و وسايل مربوط به سفاين هم فراوان و هم ارزان است .
پيش از اين به آيين نامهنگارى به پادشاه سرزمينهاى هند اشاره كردم ، و اينك نامهاى را كه شاه به امپراتور چين نوشته نمونه مىآورم .
نامه به امپراتور معظّم تاتارهاى خاور و باختر و كشور پهناور چين ؛ پادشاه
سفرنامه شاردن ( فارسى ) — صفحة 571
مساهمون: ژان شاردن
ص٥٧١