بايد لنگرگاههاى مناسبى براى پهلو گرفتن كشتيها انتخاب كرد ؛ و به نظر من جزيرهء بانكا
) Banca (
براى اين كار موقعيّت مناسبترى دارد ؛ و كمپانى هلند از اين كه در فرصتهاى از دست شده بدين منظور از اين جزيره استفاده نكرده سخت حسرت رسيده و پشيمان است ؛ و اين غفلت و تسامح به سبب اشتغال كمپانى از يكسو به جنگ با پادشاه بانتام
) Bantam (
و از ديگر سو نبرد عليه ماتارام كبير بوده است .
پادشاهان محلّى اين مناطق هرگز رها نمىكنند كه هلنديان با فراغ خاطر ، و آسايش خيال به فعّاليّتهاى تجارى خويش بپردازند .
چنان كه آوردم بانكا براى ساختن و تعمير كردن و پهلو گرفتن كشتى جاى مناسبى است . از اطراف جاوه چوبهايى را كه براى ساختن كشتى خوب است ، به اين جزيره منتقل مىكنند ، و از نقاط ديگر تمام مصالحى را كه براى ايجاد چنين تأسيساتى لازم است فراهم مىآورند . براى تكميل چنين پايگاه ساختن منازل متعدد ، بناى يك قلعهء وسيع و مستحكم به منظور حفاظت اين تأسيسات بسيار ضرور و حائز كمال اهميت است . تقريبا سراسر جزيرهء بانكا پوشيده از درخت است . بايد درختان قسمتى از آن را قطع ، و زمينش را خشك كرد ، و به جاى آنها چندين هزار اصله درختان نارگيل نشاند . نارگيل از جمله درختان مفيد و سودآفرين است .
كمپانى فرانسه ، به گذشت روزها به اهميت موقعيّت اين جزيره پى مىبرد ، و معترف و ناچار مىشود براى تثبيت پايگاه و منافع خود كارگران هوشمند و مستعد بدان جا اعزام دارد . در زمان حاضر در آمستردام كسى هست به نام واندر مويدن
) Vander Muyden (
كه در زمان گذشته رايزن سرزمينهاى هند ، و مشاور فرماندار سيلان بوده ، همچنين كس ديگريست كه كويه
) Coyes (
ناميده مىشود ، و تابستان آينده به اين شهر مىآيد . او نيز مشاور امور كشورهاى هندى ، و رايزن فرماندار فرمز بوده است . اگر اين دو تن در كمپانى به خدمت گرفته شوند ، خدمات بزرگى انجام مىدهند . و نيز در هلند كسى است به نام دنى دومتر
) Denis des Maitres (
كه سالها در كمپانى هلند با سمت بازرگانى خدمت كرده است . افزون بر اينها عدهاى ناخدا و جاشو هستند كه بر اثر سالها كشتيرانى در درياى ممالك هند به موقعيّت و اوضاع طبيعى سراسر آنجا وقوف كلّى دارند ، اوقات آغاز و پايان جزر و مدّ درياهاى آن حدود ، و نقاط پرخطر آنها را بهطور دقيق مىدانند ، و چون كار حفاظت و حراست كشتيها بيشتر مستلزم چارهانديشى و كاردانى ناخدايان ورزيده و جاشوان متخصص