مراد من انكار و بىاعتقادى است ( يعنى كبرى كه از روى انكار كبريايى خداوند و بىاعتقادى باشد ) .
599 - امام صادق عليه السّلام فرمود : كبر آن است كه مردمان را خوار و كوچك بشمرى و حق را ناچيز بدانى .
600 - امام صادق عليه السّلام روايت كند كه : رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : همانا بزرگترين كبر ، كوچك شمردن مردم و ناچيز دانستن حق است - راوى گويد : عرض كردم :
معناى اين سخن رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله چيست ؟ امام صادق عليه السّلام فرمود : يعنى از حق بىخبر باشد و از خانواده و خاندان خود بد گويى كند . پس كسى كه چنين كند با خداوند عزّ و جلّ بر سر كبريايىاش به ستيز بر خاسته است .
601 - عبد الاعلى گويد : از امام صادق عليه السّلام پرسيدم كه : كبر چيست ؟ فرمود :
بزرگترين كبر آن است كه حقّ را ناچيز و مردمان را كوچك بشمرى ، عرض كردم :
ناچيز شمردن حق چيست ؟ فرمود : يعنى حق را نداند و بر خاندان خود افترا بزند .
602 - محمد بن عمر بن يزيد از پدرش روايت كند كه : به امام صادق عليه السّلام عرض كردم : همانا من غذاى پاكيزه مىخورم و بوىهاى خوش مىبويم و بر چهارپاى خرامنده سوار مىشوم و نوكر پشت سر من راه مىافتد پس آيا شما در اين امور چيزى از تكبّر مىبينيد تا آنها را به جاى نياورم ؟ امام صادق عليه السّلام قدرى سكوت فرموده و سر به زير افكند سپس فرمود : همانا آن متكبّر كه ملعون است كسى است كه مردم را كوچك شمارد و از حق بىخبر باشد . عمر گويد : عرض كردم :
اما من نسبت به حق نادان نيستم ولى كوچك شمردن مردم را نمىدانم يعنى چه ؟
حضرت فرمود : كسى كه مردم را كوچك بشمرد و بر آنان تكبّر ورزد ( خود را از آنان بالاتر و برتر بداند ) چنين كسى متكبّر است .
603 - امام صادق عليه السّلام روايت كند كه : رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : كسى كه به اندازهء دانهاى از خردل كبر و بزرگ منشى در قلبش باشد هرگز به بهشت وارد نمىشود و كسى كه در قلبش به اندازهء دانهاى از خردل ايمان باشد داخل دوزخ نمىگردد - راوى گويد : عرض كردم : فدايت شوم همانا [ گاه باشد كه ] مرد جامهاى [ فاخر ] بر تن مىپوشد يا اينكه بر مركبى [ رهوار ] سوار مىشود پس [ در اين حالت ] نزديك است كه از [ هيئت ] او كبر و بزرگ منشى فهميده شود [ آيا چنين كسى به بهشت وارد نمىشود ؟ ] حضرت فرمود : اين گونه نيست بلكه كبر انكار نمودن حقّ و ايمان اعتراف نمودن به حقّ است .
604 - از امام باقر يا امام صادق عليهم السّلام روايت است كه فرمود : كسى كه در دلش به اندازهء خردلى كبر باشد به بهشت وارد نمىشود - راوى گويد : - عرض كردم :
جهاد النفس ( فارسى ) — صفحة 259
مساهمون: الحر العاملي
ص٢٥٩