كه مورد پسند وى نباشد . راوى گويد ابو مسلم گفت : برخيز كه به خدا سوگند ، هر آينه با على مىجنگيم ، تا اينكه خدا او را بكشد . او به قتل عثمان اعتراف كرد . راوى گويد :
معاويه بسيار خشنود برخاست و به منبر رفت . مردم جمع شدند . پس خداى را شكر و سپاس گفت . ابو مسلم نيز براى سخنرانى ايستاد و مردم را براى جنگ با على عليه السّلام دعوت كرد و گفت او به قتل عثمان اعتراف كرده است و معاويه نيز عدهاى را براى جنگ با على عليه السّلام آماده كرد . در اين زمان محمد بن ابى حذيفة بن عتبة بن ربيعة « 1 » بر مصر غلبه يافته بود . معاويه نيز قبل از اينكه محمد به صفين برسد ، به سوى او رفت و اميد داشت ( هنوز بتواند با او مصالحه كند ) ؛ لذا معاويه به وى گفت : با سى مرد به سوى من بيا و من نيز با سى نفر به سوى تو مىآيم تا در كارها بينديشيم و بر صلح دست يابيم . محمد و معاويه اين كار را انجام دادند . معاويه به لشكريانش دستور داد در تاريكى شب حركت كنند تا به آن مكان برسند . محمد و يارانش خارج از اسكندريه بودند . ياران معاويه در آنجا بيتوته كردند . به دستور معاويه محمد و يارانش را ( بر خلاف قرار معاويه ) دستگير و در غل و زنجير كردند و به شام بردند و زندانى كردند . فرمانده زندان راه آنان را باز گذاشت . وقتى صبح شد ، به معاويه خبر دادند محمد از زندان گريخته است و از سوى ديگر نيز على عليه السّلام نيروهاى خود را در عراق آماده كرده و مىخواهد به سوى معاويه بيايد . همچنين خبر رسيد كه روميان در تدارك لشكركشى به سوى او هستند . لذا عمرو بن عاص را فراخواند و به او گفت : از صبح هنگام اين سه خبر به من رسيده و هرگز اخبارى به اين نحس
هامش
( 1 ) . محمد بن ابى حذيفه بزرگ شدهء عثمان بن عفان بود . او وى را به مصر فرستاد تا در كنار عبد الله بن سعد بن ابى سرح ، حاكم مصر ، خدمت كند . محمد بن ابى حذيفه به سبب آنكه عبد الله بن سعد از مرتدان دوران پيامبر بوده و آن حضرت فرمان قتل او را صادر كرده بود حاضر نبود در خدمت وى باشد و همواره موضعى معارض با او اتخاذ مىكرد . به هنگام محاصرهء عثمان ، محمد بن ابى حذيفه تعدادى از ياران خود را براى محاصره خليفه و مخالفت با او به مدينه اعزام كرد و وقتى عبد الله بن سعد از مصر به مدينه رفت ، او مصر را در اختيار خود گرفت و در زمان خلافت امام على ( ع ) ماند تا امام على از او خواست با بسيج نيروهايش براى جنگ با معاويه به سوى صفين حركت كند . معاويه كسانى را در پى محمد بن ابى حديفه فرستاد و او را در راه گرفتند و به شهادت رساندند و به روايتى عمرو بن عاص كه بر مصر سلطه يافت با خدعه و نيرنگ محمد بن ابى حذيفه را دستگير و روانه شام كرد و در آنجا پس از مدتى از زندان گريخت و سرانجام او را در غارى يافتند و كشتند ( در اين باره ، رك : نهايه الارب فى فنون الادب ، ترجمه مهدوى دامغانى ، 7 / 25 ) . - م