ابوبكر ، عمر ، عثمان و على عليه السّلام هستند . على عليه السّلام به خواستهاش دست نيافت ؛ بهترين مرد عمر بن عبد العزيز بود ؛ مردى كه در گذشته هرگز كسى مانند او نبود و بر آن سه نفر پيشى گرفت . اما پادشاهان عبارتند از : معاويه ، عبد الملك ، هشام و من ( منصور ) ؛ بهترين مرد جنگجو « حمار الجزيره » « 1 » بود . مردى كه خلافت او را همراهى نكرد .
114 . فصاحت و بلاغت عرب صحراگرد
زبير از عمر ابى بكر مؤملى ، از عبد الله بن ابى عبيدة بن محمد بن عمار بن ياسر روايت كرد و گفت :
يك اعرابى از قبيلهء نمّر بن قاسط بر مسلمة بن عبد الملك « 2 » گذشت . پس بر در خانهء او ايستاد ، اما موفق نشد با او ديدار كند . بنابراينروز جمعه با عموم مردم وارد خانهء او شد و همراه آنان غذا خورد . بعد ايستاد و به مسلمة سلام كرد . مسلمة نيز پاسخ او را داد . پس اعرابى گفت :
« يابن الخليفه زرتك و أنت غرّة مضر و حسامها ، حين يذكر ، لأنك تعطّفت عليك الأملاك ، فليس يخاف ضيف لديك الهلاك ، و أنت فى فرع من الفروع نضار ورثته عن الأكابر الكبار . و من عبد الملك و مروان ، هنالك الفضل و البيان ، العرّ و السلطان سادوا الناس فى الجاهلية قدما ، و فى الإسلام خيرا و كرما . فلك كفّان ، كفّ تمطر الندى ، و الأخرى سمام يقتل العدى ، و إنك - و اللّه - لتقىّ ، و من الأدناس نقىّ ، و إنك لمهذّب فى الكرام ، فليس يفوقك أحد من الأنام . و إنك لفى بحر من المجد ، قد رزقت من الحمد . فالناس لدى بابك يرجون ندى فضلك ، من عوائد سيبك ، لأنك للجود حليف ، و لأنّ الجود عليك يطوف . تراه عليك و طيفه ، تسجلها من بحور عريضه » .
[ اى پسر خليفه ، با تو كه شريف و بزرگ و شجاع قبيلهء مضر ( آنگونه كه مىگويند ) هستى
هامش
( 1 ) . حمار الجزيره ، لقب مروان بن محمد ، آخرين خليفهء اموى است . او كه مدت پنج سال و دو ماه و شانزده روز خلافت كرد ، روز يكشنبه 27 ذى الحجه كشته شد . ( الطبرى ، 7 / 442 ) از شجاعتهاى او و جنگهاى سخت و طولانيش با مخالفان و نيز سرداران دعوت عباسى به ويژه ابو مسلم در متون تاريخى سخنها گفته شده است .
لقب حمار براى او به سبب بردبارى وى در جنگ بوده است . - م
( 2 ) . ابو سعيد مسلمة بن عبد الملك بن مروان ملقب به جوادة الصفراء .