« به اين ترتيب جغرافى دانها ، در نقشههاى افريقا ، جاهاى خالى را با عكسهاى وحشىها پر مىكنند و در روى زمينهاى خشك و غير مسكون ، به علت نبودن شهر ، عكس فيل مىگذارند . »
نقشهاى كه دليل در سال 1724 ترسيم كرده است با وجود نقايصى كه دارد باز قابل تمجيد است .
نقشهء اصفهان و نواحى مجاور آن در اوايل قرن هجدهم با استفاده از چند منبع تهيه شده است ، كه از آنها نقشهاى را كه آقاى سمبات براى من كشيد و نقشههايى را كه ضميمهء مقاله بودون در مجلهء اوربانيسم « 1 » سال 1932 شماره دهم است نام مىبريم .
طرح جنگ گلناباد تا حدى متكى بر نقشه آقاى سمبات است ولى از نتايج بازديدى كه در سال 1954 به اتفاق دكتر ميناسيان از ميدان جنگ مذكور به عمل آوردم نيز استفاده كردهام . شرح مواضع قواى ايران و افغان را از منابع آن عهد به دست آوردهام .
تبصره - پس از آن كه اين ضميمه را نوشتم ، نسخهاى از مقالهء جالب آقاى آلن « 2 » را دريافت داشتم . اين مقاله در ايماگو موندى « 3 » ، شمارهء سيزدهم ، صفحات 137 - 50 ، چاپ شده است و شامل اطلاعات بيشترى است كه اكثرا از كتب و مقالات تركى و روسى اقتباس شده است .
هامش
( 1 )Urbanisme.
( 2 )Allen.
( 3 )Imago Mundi.