تخطي إلى المحتوى الرئيسي

انقراض سلسله صفويه ( فارسي ) — صفحة 354

مساهمون:

ص٣٥٤
در آنجا كار مىكردند چنان به شدت از خود دفاع كردند كه مهاجمان با دادن هشتاد نفر كشته رو به هزيمت نهادند . بلوچ‌ها سپس متوجه گمبرون شدند و در 25 / 14 دسامبر چهار هزار نفر از آنها به آن بندر در آمدند . ناخدا الكساندر هميلتن ، كه در آن وقت در گمبرون بود ، با عده‌اى از ملوانان به كمك كارمندان كمپانى انگليسى هند شرقى شتافت . عدهء مدافعان در حدود پنجاه تن بود . هميلتن دربارهء آنچه روى داد مىنويسد : « از قصد آنها ده روز قبل از ورودشان اطلاع داشتيم . و به اين ترتيب ، ما و هلندىها محل كار خودمان را به بهترين وجه مستحكم ساختيم : توپ‌هاى كوچكى بر بالاى ديوارها روى محورهاى چرخنده نصب كرديم و براى قرار دادن توپ‌هاى بزرگ جهت حفاظت راه‌هاى محل كارمان ، سوراخ‌هايى در ديوار ساختيم . حاكم شهر هر شب توپ شليك مىكرد تا دشمن بداند كه وى آدم شجاعى است ، ولى در پانزدهم دسامبر « 1 » دشمن به شهر نزديك شد و حاكم چنان ترسيد كه با وجود آن كه يك ديوار بلند گلى ميان او و مهاجمان حايل بود ، سوار بر اسب شد و به يكى از قلاع ساحلى پناه برد و چند توپ پر به جا گذاشت . بلوچ‌ها اول به محلهء غربى شهر ، در جايى كه محل كار ما قرار دارد ، آمدند و به سرعت از ديوارهاى گلى گذشتند و هر مرد سال خورده يا كودكى كه ديدند از دم تيغ گذراندند ، و با عجله در پايين بعضى كوچه‌هايى كه به محل كار ما مربوط است ظاهر شدند ولى با توپ‌هاى خود از آنها پذيرايى گرمى كرديم . مهاجمان به زودى به اشتباه خود پىبردند و دوباره با عجله عقب نشستند . روز ديگر با هم مشورت كردند كه چگونه مجددا به حمله بپردازند ، ولى كسى نبود كه سايرين را رهبرى كند و روز بعد تصميم گرفتند به هلندىها كه از ما سه مرتبه قوىتر بودند حمله كنند ، ولى با همان مقاومت و دفاع ما مواجه شدند . هلندىها در محل كار خود انبارى داشتند و كالايى به بهاى بيست هزار ليرهء استرلينگ در آنجا گذاشته بودند . بلوچ‌ها به اين انبار حمله كردند و آنچه در آن بود به غارت بردند . از هلندىها دوازده نفر كشته و در حدود هشت تا ده نفر زخمى شدند . بلوچ‌ها تا يك ماه در نواحى مجاور ما مشغول غارت بودند ، تا آن كه به آنها فرمان رسيد بازگردند . » « 2 » در يادداشت‌هاى روزانهء گمبرون نوشته شده است كه هلندىها در اين كشمكش رهبر بلوچ‌ها و بسيارى از آنها را به هلاكت رساندند . همان منبع ذكر مىكند كه پادگان ايرانى هيچ گونه مقاومتى نكرد و به مهاجمان اجازه داد عده‌اى اسير و تعداد زيادى اغنام و احشام با خود ببرند .
هامش
( 1 ) . مطابقGombroon Diary، تاريخ واقعه 25 / 14 دسامبر است ، و احتمالا صحت دارد . ( 2 ) .A new Account of the East Indies , vo 1 . 1 , pp . 68 - 9.