بود و مىخواست اشخاص مورد اعتماد خود را در آنجا ساكن كند . و براى كاستن از جمعيت اصفهان فرمان داد هر كس مايل است مىتواند از شهر بيرون برود . در نتيجه عدهاى از پاىتخت خارج شدند .
گذشته از اين ، محمود امر داد خانوادهء افسران و سربازانش از قندهار بيايند و در اصفهان سكونت اختيار كنند . در ميان كسانى كه از قندهار آمدند مادر خود محمود ديده مىشد و اين زن « بر شترى سوار بود كه به جز زين پوش سرخى كه بر پشت آن بود چيز ديگرى آن را از ساير شتران متمايز نمىكرد . هنگامى كه اين زن از ميدان مىگذشت ، هيچ كنيز و افسر و نوكرى با او نبود و نيمه عريان به دروازهء عمدهء قصر رسيد و آنچه بر تن داشت پاره و ژنده بود و با حرص و ولع تربچهاى را كه در دست داشت گاز مىگرفت و بيشتر شبيه زنى جادوگر بود تا مادر پادشاهى بزرگ » . « 1 »
منظور محمود از آوردن خانوادههاى افسران و سربازانش از قندهار نه تنها اين بود كه مردم قابل اعتمادى در شهر جاى دهد ، بلكه چون عدهء زيادى از سپاهيانش براى پيوستن به خانوادههاى خود به قندهار گريخته بودند ، محمود مىخواست به اين وسيله از اين كار جلوگيرى كند . محمود با گذشت زمان دريافت كه گرفتن سرباز از قندهار متدرجا دشوار مىشود ، زيرا در آنجا شايع شده بود كه محمود توجه خود را بيشتر معطوف به جمع آورى ثروت مىكند و بهترين دوستان خود را از ياد برده است .
دومين اقدام مهم محمود تصرف ولايت فارس بود ، و از آنجا كه شيرازىها به طرز ننگينى با فرستادگان او رفتار كرده بودند ، تصميم گرفت شيراز را متصرف شود ؛ و براى اين منظور در اواخر تابستان 1723 ، يكى از سرتيپهاى خود را به نام نصر الله با لشكرى مركب از افاغنه و عشاير درگزين به فارس فرستاد .
نصر الله در ضمن پيش روى به طرف جنوب با مقاومتى روبهرو نشد ، ولى وقتى به شيراز رسيد ، حاكم شهر از تسليم شدن خوددارى كرد . بنابراين نصر الله در جلو سربازان دست به حمله زد ، و اگر چه گفته مىشد در اثر طلسم از گزند مصون است ، ولى از نخستين كسانى بود كه به خاك هلاك افتاد . از آنجا كه اين شخص يكى از لايقترين افسران بود ، مرگ او در محمود بسيار تأثير كرد . ارامنه و مخصوصا زردشتىها از كشته شدن او متأسف شدند ، زيرا حامى بزرگ خود را از دست دادند . حتى ايرانىها از اين واقعه اظهار تأسف كردند زيرا او را غير متعصب و رحيم دل مىدانستند . « 2 » از طرف ديگر مرگ او طبعا باعث دل گرمى شيرازىها و همچنين كشاورزانى شد كه
هامش
( 1 ) . كروسينسكى ، ص 269 .
( 2 ) . نصر الله كه زردشتى بود تعصبى از خود نشان نمىداد . كروسينسكى ( صفحات 273 - 274 مىنويسد : هنگامى